تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 394

مساهمون:

ص٣٩٤

تفسير :

( إِذَا السَّماءُ انْشَقَّتْ )
هر گاه آسمان شكافته و از هم باز شود . و شكافته شدن آن از علامات قيامت است و اين علامتها را در چندين موضع و آيه از قرآن ياد نموده است .
( وَ أَذِنَتْ لِرَبِّها )
ابن عبّاس و سعيد بن جبير و مجاهد و قتاده گويند : يعنى شنيد و اطاعت كرد در شكافتن . و اين توسّع است يعنى مثل اينكه آسمان شنيد و تدبير خدا را اطاعت كرد .
( وَ حُقَّتْ )
يعنى و سزاوار است بر آسمان كه امر پروردگارش را كه آن را آفريده شنيده و اطاعت نمايد .
( وَ إِذَا الْأَرْضُ مُدَّتْ )
هر گاه زمين به مندك شدن و از بين رفتن كوه‌ها و تپّه‌ها كشيده شده و گسترش يافت تا مانند يك صفحه صاف گرديد . ابن عبّاس گويد : يعنى آن كشيده مىشود مانند فرش عكاظى ( كه در سوق و بازار عكّاذ مكّه ميآوردند ) و در پهنا و توسعهء آن مىافزود . و بگفته مقاتل يعنى زمين صاف مىشود در آن هيچ بنا و كوهى نمىماند مگر اينكه در خود زمين فرو ميرود .
( وَ أَلْقَتْ ما فِيها )
قتاده و مجاهد گويند : آنچه در جوف و درون زمين است از مردگان و گنجها بيرون ميفتد مانند آيه .
وَ أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ أَثْقالَها
.
( وَ تَخَلَّتْ )
يعنى درونش خالى شود و چيزى در آن باقى نخواهد بود و بگفته بعضى . يعنى بيرون افكند آنچه در شكم آنست از گنجها و معدنها و باقى نگذارد آنچه بر پشت آنست از كوه‌ها و درياها .
( وَ أَذِنَتْ لِرَبِّها وَ حُقَّتْ )
اين تكرار نيست زيرا آيه اوّل صفت آسمان است