تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ٢٥ — صفحة 85

مساهمون:

ص٨٥
آن را خدا اراده كند و البتّه امر خدا رسيده به آنچه او اراده نموده پس مفعول حذف شده است .

اعراب :

وَ اللَّائِي لَمْ يَحِضْنَ مبتداء است و خبرش محذوف است براى دلالت كلام بر آن پس وقتى حذف تمام جمله جايز باشد حذف بعض آن جايز است و در صفت نيز آمده اگر چه كم باشد مثل قول خدا : وَ أُوتِيَتْ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ ( تؤتاه ) كه اين جمله حذف شده است .

تفسير :

خداوند سبحان پيغمبرش فراخواند و گفت : يا أَيُّهَا النَّبِيُّ سپس امّتش را خطاب فرمود و گفت : إِذا طَلَّقْتُمُ النِّساءَ حسن و غير او گويند براى اينكه پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله آقاى مقدّم است ، پس وقتى ندا كرده شد و مخاطب شد بخطاب جمع امّتش داخل اين خطابند . جبائى گويد : تقديرش اينست اى پيغمبر بگو بامّت خود وقتى زنهاى خودتان را طلاق گفتيد پس بنا بر اين پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله خارج از حكم است . و بنا بر قول اوّل حكم او در امر طلاق حكم امّت اوست و اجماع و اتّفاق هم بر اين منعقد شده است و مقصود اينكه هر گاه تصميم گرفتيد كه زنهاى ، خود را طلاق گفته و متاركه نمائيد . مانند قول خداى سبحان إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ هر گاه به نماز ايستاديد و قول او فَإِذا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ هر گاه تلاوت قرآن نموديد فَطَلِّقُوهُنَّ