فَامْشُوا فِي مَناكِبِها
مجاهد گويد : يعنى پس در راهها و درههاى آن راه رويد . ابن عبّاس و قتاده گويند يعنى در كوههاى آن براى اينكه منكب هر چيز بلندى آن چيز است . آن گاه . اگر اين امر ترغيب باشد پس مقصود اينست . مشى كنيد در طاعت خدا . و اگر براى اباحه باشد پس رفتن در زمين براى يافتن سود در تجارت را مباح نموده است .
وَ كُلُوا مِنْ رِزْقِهِ
يعنى بخوريد از آنچه خداوند در روى زمين و كوهها از زراعت و درختان رويانيده است كه حلال است .
وَ إِلَيْهِ النُّشُورُ
جبائى گويد : يعنى و بسوى حكم خداست مرجع و بازگشت در قيامت . و بعضى گفتهاند : و بسوى اوست زنده نمودن براى محاسبه كردن . پس اوست مالك زنده نمودن و تواناى بر او .
سپس خداى سبحان كفّار را تهديد نموده و ايشان را از ارتكاب گناه و انكار ربوبيّت خدا زجر داده و فرمود :
أَ أَمِنْتُمْ مَنْ فِي السَّماءِ
يعنى آيا در امان هستيد از عذاب كسى كه در آسمانست سلطنت و امر و نهى و تدبير او چارهاى نيست كه اين معنى مراد باشد . براى محال بودن اينكه خداوند جلّ جلاله در مكان و يا جهتى باشد .
و بعضى گفتهاند : مقصود بقول او
مَنْ فِي السَّماءِ
فرشته موكّل به عذاب گناهكارانست .
أَنْ يَخْسِفَ بِكُمُ الْأَرْضَ
يعنى زمين را شكافته و شما را در آن پنهان كند هر گاه ، معصيت او نموديد .
فَإِذا هِيَ تَمُورُ
يعنى پس ناگاه زمين لرزيده و حركت مىكند و مقصود . اينكه خداوند در موقع خسف زمين را حركت ميدهد ، تا اينكه