و گويد در قول او « و لم يعقب » يعنى برنگشت و از اعمش حكايت شده كه گويد ( عقبتم غنمتم ) و گاهى ممكنست عقبتم بر وزن غنمتم باشد و به معناى آن تماما و نيز بيت طرفه روايت شده ( فعقبتم ) بكسر قاف و ابو عوانه از مغيره حكايت كرده گويد : قرائت كردم بر ابراهيم ( فعاقبتم ) پس آن را گرفت بر فعقبتم بتخفيف و معناى اعقبتم صنعتم بهم مثل ما صنعوا بك كرديد شما بايشان مثل آنچه آنها با شما كردند .
شأن نزول :
ابن عباس گويد : پيامبر خدا صلّى اللَّه عليه و آله در حديبيه مصالحه كرد با مشركين مكّه بر اينكه اگر از اهل مكّه كسى بمدينه آمد او را بمكّه برگردانند و اگر كسى از اهل مكّه از اصحاب رسول خدا ( ص ) آمد پس او براى مردم مكّه باشد بر نگردانند بر او و بر اين مطلب قطع نامهاى نوشتند و آن را مهر كردند پس سبيعه دختر حارث اسلميّه كه مسلمان شده بود بعد از پايان قطع نامه آمد و پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله در حديبيه بود پس شوهرش مسافر از بنى مخزوم .
و مقاتل گويد : همسر او صيفى پسر راهب بود آمد عقب او و وى كافر بود پس گفت : اى محمّد زن مرا به من برگردان زيرا كه شما شرط كرديد كه هر كس از ما نزد تو آيد بما برگردانى و اين گل كتاب مركب قطع نامه است كه هنوز خشك نشده پس آيه نازل شد
( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا جاءَكُمُ الْمُؤْمِناتُ مُهاجِراتٍ )
اى كسانى كه ايمان آوردهايد هر گاه زنانى كه اظهار ايمان نموده نزد شما آمدند بعنوان مهاجرت از دار كفر بدار اسلام پس آنها را آزمايش كنيد .
ابن عباس گويد : امتحان و آزمايش آنها چنين بود كه ايشان را سوگند ميدادند كه از كينه و دشمنى شوهرشان و يا ميل از شهرى بشهرى بيرون نيامدند