وجه ديگريست كه در تفسير آمده كه ايشان افعالى و كارهايى از پادشاهانشان ديدند كه نتوانستند بر آن تحمّل كنند ، پس براى خود ديرها و صومعهها گرفتند و آن را اختراع و ايجاد نمودند ، پس چون خود را ملزم ساختند به اين عبادت و داخل بر آن صومعه شدند لازم شد ايشان را كه آن را تمام كنند ، چنانچه هر گاه انسان روزهاى ميگيريد كه بر او واجب نشده لازم مىشود . و او كه آن را تمام كند گويد : و قول او ( فمارعوها حق رعايتها ) رعايت نكردند آن را حق رعايت كردن بر دو قسم است :
1 - اينكه اكتفاء كنند بر آنچه كه خود را به آن ملزم نمودهاند .
2 - و آن بهتر است ، اينكه آنان هنگام بعثت پيغمبر ( ص ) بودند ، ولى ايمان به آن حضرت نياوردند ، پس ايشان تارك طاعت خدا بودند پس اين رهبانيّت را رعايت نكردند حق رعايت كردن ، و دليل اين قول خداست كه فرمود :
( فَآتَيْنَا الَّذِينَ آمَنُوا مِنْهُمْ أَجْرَهُمْ )
پس داديم كسانى از ايشان را كه ايمان آوردند پاداششان را يعنى آنان كه ايمان به پيامبر ( ص ) آوردند .
( وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ فاسِقُونَ )
و بسيارى از ايشان فاسقند يعنى كافرند تمام شد كلام زجاج و تأييد مىكند اين را روايتى كه از ابن مسعود رسيده گويد : من رديف پيغمبر ( ص ) بر الاغى سوار بودم ، پس آن حضرت فرمود : اى پسر ام عبد آيا ميدانى از كجا بنى اسرائيل رهبانيّت را اختراع كردند ، پس گفتم خدا و رسول او داناتر است ، فرمود : بر بنى اسرائيل ستمكارانى مسلّط شد ، بعد عيسى بن مريم عليهما السلام كه مرتكب بگناهان خدا شدند ، پس اهل ايمان غضبناك و خشمگين شده ، پس با آنها مقاتله و پيكار كردند ، پس سه مرتبه اهل