خرماى خشك است ، شاهد اين بيت رطبا و يابسا است يعنى تر و يا خشك ، ، است ، بالآخره يكى از آن دو است .
پس جمع كرد بين قلوب و دلهاى تازه تر و دلهاى خشك و جمع كرد ميان عنّاب كه براى حرارت بدن نافع است و ميان خرماى خشك كه دواى - رطوبت است .
و بعضى گفتهاند : كه آن را بر وجه و طريق عطوفت و مهربانى و مدارا گفته تا آنكه سخن حق را بشنوند ، و اين از بهترين چيزيست كه محق خودش را به هدايت و دشمنش را بگمراهى نسبت ميدهد ، براى اينكه آن سخن كسيست كه دشمنش را صريحا بگمراهى معرّفى نميكند بلكه نسبت گمراهى را به بهترين صورتى نسبت به او ميدهد و او را تحريك به تأمّل و دقّت مىكند و دقت و تأمل هم موجب نميشود مگر بعد از شك و ترديد .
( قُلْ )
بگو اى محمد هر گاه تسليم دليل و حجّت نشدند
( لا تُسْئَلُونَ )
سؤال نميشويد اى كفّار .
( عَمَّا أَجْرَمْنا )
از آنچه كه ما مرتكب شديم از گناهان
( وَ لا نُسْئَلُ )
و ما هم پرسيده نميشويم
( عَمَّا تَعْمَلُونَ )
از آنچه شما عمل كرده و ميكنيد بلكه هر انسانى سؤال مىشود از آنچه كه مىكند و مجازات مىشود بر فعلش نه كارهاى ديگرى و در اين آيه دلالت است بر اينكه جايز نيست احدى را بگناه غير او مؤاخذه كنند .
هامش
( - قرار داده و حتّى امام شافعى محمد بن ادريس گويد :يا آل بيت النبى حبّكم * فرض من اللَّه فى القرآن انزلهيكفيكم فى عظيم القدر انّكم * من لم يصلّ عليكم لا صلاة له .اى خاندان رسالت محبّت شما واجب و فرض است از خدا كه آن را در قرآن نازل فرموده ، و كافيست در بزرگى و مقام و منزلت شما كه هر كس در نمازش بر شما صلوات نفرستد ، نمازى براى او نيست ، يعنى نمازش باطلست .