پس چون تكذيب كردند پيامبران را و فرمان خدا را ترك كردند خدا موش - صحرايى را فرستاد تا اين سدّ را سوراخ كردند و آب سدّ مانند سيل يك بار ، بر ايشان آمد و ايشان را غرق كرد و هلاك نمود .
و به تحقيق تفسير عرم گذشت ، ابن اعرابى ( محى الدين ) گويد :
عرم سيل بنيان كنى است كه قابل تحمّل و طاقت نيست .
وَ بَدَّلْناهُمْ بِجَنَّتَيْهِمْ
و تعويض كرديم دو باغشان را كه در آن انواع ميوهجات و خيرات بود .
( جَنَّتَيْنِ )
دو باغ ديگر نام آنها را هم باغ گذارد براى تركيب و تنظيم كلام چنانچه فرمود ،
وَ مَكَرُوا وَ مَكَرَ اللَّهُ
« 1 » و مكر نمودند و خدا هم مكر نمود و
فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ
« 2 » پس كسى كه دشمنى و عداوت بر شما كند شما هم متقابلا بر او دشمنى نمائيد .
ذَواتَيْ أُكُلٍ خَمْطٍ وَ أَثْلٍ
يعنى دو باغى كه داراى خوراكى بودند و خمط اسم ميوه هر درختى است و ميوه خمط تلخ است .
ابن عباس گويد : خمط درخت اراك است « 3 » و بعضى گفتهاند آن درخت خار است .
ابن عباس گويد : آن هر درختى است كه تيغ داشته باشد و اثل درخت گز ، يا درخت عرعر است .
هامش
( 1 ) - سورهء آل عمران آيهء : 54 .
( 2 ) سورهء بقره آيهء : 194 .
( 3 ) - درخت اراك چوبش براى مسواك خوب است و اين مسواكهايى بود كه از حجاز ميآوردند از چوب اراك است ، شاعرى درباره محبوبهاش گفته :تخيّطت يا عود * الاراك بثغرها، اى چوب اراك و اى مسواك تجاوز كردى تو به دهان و دندانهاى پيشين محبوبه من . . . " مترجم "