از سدى نقل شده كه اين آيه در باره عاص بن وائل سهمى نازل شده است كه گاهى از اوقات در پارهاى از امور با رسول خدا ( ص ) موافقت ميكرد .
از عطاء بن يسار نقل شده است كه اين آيه در بارهء كسى نازل شده است كه به خاندان خود گفت : وسائل سفر مرا فراهم كنيد تا بسوى پيامبر بروم ، آماده شد و حركت كرد در بين راه مردى از كفار به او برخورد و از او پرسيد كجا ميروى ؟
گفت : ميخواهم بسراغ محمد بروم شايد از خير او برخوردار شوم ، آن مرد كافر به او گفت : تو وسائل و توشهء سفر خودت را به من ببخش من تمام گناهانت را به گردن ميگيرم .
از محمد بن كعب قرظى نقل شده است اين آيه در بارهء ابو جهل نازل شده است كه ميگفت : به خدا محمد جز به اخلاق نيك و عالى دعوت نمىنمايد ، و اين معنى قول خدا است كه فرمود : (
أَعْطى قَلِيلًا وَ أَكْدى
) يعنى ايمان نياورد .
معنى آيات :
آن گاه خداوند از قدرت كامله و وسعت ملك خود خبر داده ميفرمايد :
« وَ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ »
اين آيه به صورت معترضه بين آيه قبلى و آيهء بعدى آمده است ، كه ميفرمايد :
« لِيَجْزِيَ الَّذِينَ أَساؤُا بِما عَمِلُوا »
و لام در ليجزى متعلق است به معنى آيهء اوّل زيرا چون خداوند نسبت به آنان آگاهى داشته است ، هر يك از آنان را به ميزان استحقاقشان مجازات كرده است ، و اين لام ، لام عاقبت است چون خداوند در - نتيجهء علمش به هر دو دستهء آنان را بر حسب استحقاقشان مجازات ميفرمايد ، و نيز روشن است كسى قدرت بر پاداش دادن نيكوكاران و مجازات بدكاران دارد كه داراى قدرت و سلطنت بسيارى باشد ، و لذا در آيهء معترضه فرموده است :
(
وَ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ
) تا آنان را كه گناه كردهاند يعنى شرك ورزيدهاند