حركت به سوى حديبيه تخلّف نمودند بگو :
« سَتُدْعَوْنَ إِلى قَوْمٍ أُولِي بَأْسٍ شَدِيدٍ »
يعنى در آيندهء نزديك شما را بجنگ قومى نيرومند دعوت مىكنيم . ( و در بارهء اين قوم كه چه كسانى بودهاند هفت قول است ) :
1 - از سعيد بن جبير و عكرمه روايت شده است كه اين قوم هوازن و حنين است .
2 - از قتاده روايت شده است كه اين قوم هوازن و ثقيف است .
3 - از ضحّاك روايت شده است كه اين قوم ثقيف است .
4 - زهرى گفته است كه اين قوم بنو حنيفه و مسيلمهء كذّاب بوده است .
5 - ابن عبّاس گويد كه منظور از اين قوم مردم فارس بوده است .
6 - حسن و كعب گفتهاند كه منظور از اين قوم روميان بوده است .
7 - بعضى هم گفتهاند منظور از آن قوم مردم صفّين و ياران معاويه است .
و صحيح آن است كه دعوتكنندهء آنان به جنگ با قوم نيرومند همان پيامبر خدا ( ص ) است ، زيرا عملا حضرت آنان را بعد از اين به جنگهاى بسيارى مانند جنگ با اقوام نيرومندى مانند اهل حنين و طائف و موته تا تبوك و غيره ، بنا بر اين معنى ندارد كه جنگ با اين اقوام را به پس از وفات حضرت حمل كنيم .
« تُقاتِلُونَهُمْ أَوْ يُسْلِمُونَ »
يعنى : بناچار در جنگ با اين قوم يكى از اين دو كار بايد انجام گيرد يا با آنان بجنگيد يا آنان تسليم شوند يعنى : اقرار به اسلام آورند و آن را بپذيرند ، بعضى گفتهاند ( يسلمون ) يعنى : تسليم شما شوند .
و نيز گفته شده است كه ( أو يسلّموا ) به حذف نون قرائتى است و تقديرش الى ان يسلّموا است ، و در نصب ( يسلموا ) دلالت است بر اينكه ترك قتال به خاطر