بخواهيم از آنها بهره بردارى ميكنيم .
( جَمِيعاً مِنْهُ )
ابن عبّاس گويد : يعنى : تمام اينها رحمتى است از طرف پروردگار براى شما .
زجاج گويد : يعنى اينها همه زياده بخشى « تفضّل » و احسان پروردگار است .
و نيز از ابن عبّاس و عبد اللَّه بن عمرو جحدرى روايت شده است كه اين جمله را « جميعا منّة » با تنوين و نصب قرائت كردهاند ، بنا بر اين از باب « تبسّمت وميض البرق » مثل گفته است « منّ عليهم منّة » .
و از سلمه روايت شده است كه او هم « منّه » برفع قرائت كرده است بنا بر اين قرائت خبر مبتداى محذوف است يعنى : « ذلك منّه » يا « هو منّه » يا به معنى « سخّر لكم ذلك منّه » مىباشد .
( إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ )
يعنى در اينها نشانهها و دليلهايى است .
( لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ )
اين آيات براى تفكّر كنندگان است .
و سپس خداوند پيامبرش را مورد خطاب قرار داده ميفرمايد :
( قُلْ لِلَّذِينَ آمَنُوا يَغْفِرُوا )
از علىّ بن عيسى نقل شده است كه اين جمله جواب امر محذوف است كه كلام بر آن دلالت دارد ، و تقديرش چنين است : « قل لهم اغفروا يغفروا » بعدا به اين صورت در آمده و از فعل امر بىنياز شده است .
و از فرّاء نقل شده است تقدير اين جمله چنين است : « قل للّذين آمنوا اغفروا » و لكن آن را شبيه شرط جزاء دانسته است مثل
« قُلْ لِعِبادِيَ - الَّذِينَ آمَنُوا يُقِيمُوا الصَّلاةَ »
« 1 »
هامش
( 1 ) سورهء ابراهيم 14 آيهء 31 .