جبائى گويد : اينكه خداوند كافران را بكوران تشبيه فرموده است بخاطر آنست كه حق را نمىبينند .
ذكر عبارت است از قرآن ، بعضى هم گفتهاند ذكر آيات و نشانهها و ادلّه است .
( نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطاناً فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ )
يعنى : ميان او و شيطانى كه گمراهش مىكند مانع نميشود تا آن شيطان بجاى ياد خدا قرين او گشته او را بسوى گمراهى بكشاند ، اين معنى از حسن و ابو مسلم نقل شده است « 1 » .
هامش
( است زيرا ابن عباس در تفسير خود صفحهء 305 « يعش » را به معناى يعرض يعنى روگردان شدن گرفته است ، و چون قرائتهاى ديگرى بوده است سپس ميگويد : « و يقال : يمل ان قرائت بالخفض و يقال : يعم ان قرأت بالنصب » و معنى يمل و يعم را در صورت قرائت جرّ و نصب « يعش » با يقال ذكر مىكند ، در صورتى كه قبلا مختار خود را كه همان اعراض بود بيان نموده است ، و مختار او با تفسير اهل بيت موافق است .
( 1 ) تفسير نور الثقلين جلد 4 صفحهء 603 :
( فى كتاب الخصال فيما علم امير المؤمنين اصحابه من الأربعمائة باب ، مما يصلح للمسلم فى دينه و دنياه : من تصدى بالاثم اعشى عن ذكر اللَّه تعالى ، من ترك الاخذ عن امر اللَّه بطاعته قيض له شيطان فهو له قرين ) .
على ( ع ) در اين فرمايش آيه مورد بحث ما را تفسير فرمودهاند ، و طبق تفسير حضرت كيفر طبيعى و نتيجهء قهرى گناه سياه شدن دل و روگردانى از ياد خدا و قرآن و معنويت است ، قهرا بدنبال روگردانى از تشكيلات الهى انسان در دام شياطين جنى و انسى خواهد افتاد ، و اين شياطين