كه بر پروردگارشان توكل نموده از گناهان كبيره و فحشاء دورى مىنمايند .
و نيز جايز است محلش مرفوع باشد بنا بر ابتدائيت كه خبرش محذوف است بنا بر اين تركيب معنى چنين مىشود « آنان كه از گناهان كبيره و فحشاء دورى ميجويند و هر گاه غضب كنند طرف خود را عفو مىنمايند » .
( وَ إِذا ما غَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ )
يعنى : هر گاه در اثر ستمى كه به آنان رسيده است خشمناك شوند ، طرف خود را مىبخشند ، فواحش جمع فاحشه است كه عبارت باشد از زشتترين عمل ، و مغفرت در آيه مربوط به ستمهايى است كه نسبت به آنان مىشود ، كه اگر آن را عفو كنند كارى است پسنديده و شايستهء ستايش ، امّا آن قسمت كه مربوط بحقوق الهى و حدود واجبه است اما حق عفو كردن آن قسمت را ندارد ، و نميتواند افراد مرتد و مانند آن را عفو كند « 1 » ، و سپس خداوند بر صفات آنان افزوده ميفرمايد :
( وَ الَّذِينَ اسْتَجابُوا لِرَبِّهِمْ )
يعنى : نسبت به دعوت پروردگارشان كه آنان را به امور دين دعوت كرده است پاسخ مثبت دادهاند .
( وَ أَقامُوا الصَّلاةَ )
يعنى : نماز را در اوقات خود مرتب با شرائطش ميخوانند .
( وَ أَمْرُهُمْ شُورى بَيْنَهُمْ )
گفته مىشود : اين موضوع ميان ايشان بشورى
هامش
( 1 ) تفسير نور الثقلين جلد 4 صفحهء 582 در تفسير اين آيه از امام باقر ( ع ) روايت شده است : « هر كس خشم خود را فرو نشاند در حالى كه قدرت به كار بردن آن را دارد خداوند روز قيامت قلب او را سرشار از امنيت و ايمان مىكند ، و فرمودند : هر كس بهنگام هوس و ترس و خشم خود را حفظ كند خداوند بدنش را بر آتش دوزخ حرام مىكند » .