آن ميل مىكند و خواهش نفست به آن دعوت مىكند در صورتى كه مخالف حق باشد پيروى نكن .
فَيُضِلَّكَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ
( پس گمراه مىكند تو را از راه خدا ) يعنى اگر از هواى نفست پيروى كنى تو را از راه حق كه راه خداست باز مىدارد .
إِنَّ الَّذِينَ يَضِلُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ
( همانا آنان كه گمراه شوند از راه خدا ) و از دستورى كه خدا به ايشان داده اعراض كنند :
لَهُمْ عَذابٌ شَدِيدٌ بِما نَسُوا يَوْمَ الْحِسابِ
( بر ايشان خواهد بود عذاب سخت به آن چه فراموش كردند روز حساب را ) كه ترك كردند در دنيا اطاعت خداوند را . از « عكرمه » و « سدى » . بنا بر اين ( يوم الحساب ) متعلق به ( عذاب شديد ) مىباشد .
و برخى چنين معنى كردهاند كه : بر ايشان عذاب سخت خواهد بود به اين كه از ياد روز حساب اعراض كردند . و در اين صورت ( يوم ) متعلق به ( نسوا ) خواهد بود .
وَ ما خَلَقْنَا السَّماءَ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما باطِلًا
( و ما نيافريديم آسمان و زمين و آنچه را ميان آن دو است بيهوده ) كه غرض و حكمتى در آن نباشد ، بلكه همه روى حكمت آفريده شده است كه عبارت باشد از خلقت انواع حيوانات سودمند و عرضهء ثواب عظيم بر خردمندان و هزاران حكمت و منافع ديگر كه در سراسر جهان هويداست و اين سخن منافات دارد با نظريهء « اهل جبر » كه معتقدند كارهاى باطل و گمراه كننده نيز از فعل خداوند است !
ذلِكَ ظَنُّ الَّذِينَ كَفَرُوا
( اين ، گمان آنان است كه كافر شدند ) به خداوند و حكمت او را در خلقت منكر شدند .
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ كَفَرُوا مِنَ النَّارِ
( پس واى بر آنان كه كافر شدند از آتش ) كه دچار آن خواهند شد .
سپس خداوند بر اساس سرزنش كافران با جملهء استفهاميه مىگويد :