تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 248

مساهمون:

ص٢٤٨
باشند از اين جهت كه زبانهاشان از شدت ترس بر قلبهاشان بسته شود .
ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ حَمِيمٍ
( دوستى براى ستمكاران نيست ) يعنى براى مشركان و منافقان كسى نزديك نيست كه ايشان را سود دهد
وَ لا شَفِيعٍ يُطاعُ
( و نه شفاعت كننده‌اى كه اطاعت گردد ) در ميان ايشان كه شفاعت او مورد قبول باشد . از « ابن عباس » و « مقاتل » .
يَعْلَمُ خائِنَةَ الْأَعْيُنِ
( مىداند خيانت چشمها را ) و آن سرقت و نگاه كردن چشم است به آن چه كه جايز نيست به آن نظر كرد . « از مجاهد و قتاده . » ( خائنة ) مانند ( خيانت ) مصدر است چنان كه ( كاذبة ) و ( لاغية ) مانند ( كذب ) و ( لغو ) مصدر مىباشد . « مؤرج » گفته كه منظور چشمهاى خائن است . « سدى » گويد منظور : رمز چشم است . « ضحاك » مىگويد : منظور چنين است كه شخصى بگويد ، ديدم در حالى كه نديده و بگويد نديدم در حالى كه ديده است .
وَ ما تُخْفِي الصُّدُورُ
( و آن چه پنهان بدارد سينه‌ها ) يعنى خداوند مىداند آن چه را كه سينه‌ها در نهان دارند . در خبر وارد شده است كه : ( ان النظرة الاولى لك و الثانية عليك ) ، « نگاه اول به نفع تو و نگاه دوم به ضرر تو است » ، بنا بر اين نگاه دوم حرام بوده و مراد از خيانت چشمها ، همان مىباشد .
وَ اللَّهُ يَقْضِي بِالْحَقِّ
( و خداوند حكم به حق مىكند ) يعنى ميان مردم به حق تفصيل داده و هر صاحب حقى را به حق خود مىرساند .
وَ الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ
( و آنان كه مىخوانند به غير از او را ) از بتها
لا يَقْضُونَ بِشَيْءٍ
( حكم به چيزى نمىكنند ) زيرا آنها جماد مىباشند
إِنَّ اللَّهَ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ
( همانا خداوند ، او شنوا و داناست ) يعنى واجب است كه شنيدنيها را شنيده و ديدنيها را ببيند .