حضرت صادق عليه السلام را داشتم ، مؤمن طاق « 1 » گفت : براى من نيز اجازهء شرفيابى بگير ، قبول نمودم ، و چون شرفياب شدم جريان را بعرض مبارك رساندم ، فرمودند : او را اجازهء ورود مده ، عرض كردم : جانم فدايت ، اتصال و دوستى او بشما ، و بحث و مناظرههاى او در باره اين خانهدان ، و اينكه در مناظره و بحث احدى از خلق خدا بر او غالب نشود ، و هيچ كس او را محكوم نتواند كرد بر شما معلوم است ، فرمودند : نه چنين است ، بلكه يك طفل دبستانى او را محكوم نمايد و بر او غالب آيد ، عرضه داشتم : فدايت گردم ، او ارفع و اجل از اين است ، و چگونه چنين باشد و حال اينكه با تمام اهل اديان مناظره نموده و همه را محكوم كرده و بر آنان غالب شده است ؟ فرمودند : اگر طفلى دبستانى به او بگويد :
آيا بامر امام خود با مردم مناظره نمائى يا بدون امر او اقدام به اين امر نمائى ؟ چون نتواند دروغ بگويد در جواب او خواهد گفت : بامر امام نيست ، پس خواهد گفت : چون بىاجازه
هامش
( 1 ) هو ابو جعفر محمد بن على بن النعمان احول كوفى ثقه است ، از حضرت على بن الحسين و حضرت باقر و حضرت صادق عليهم السلام روايت نموده است ، و در مناظرهء با مخالفان و رد بر ايشان يدى طولا داشته است ، كه مخالفان او را شيطان الطاق ناميدهاند .
و با ابو حنيفه حكايات زيادى دارد ، از جمله بعد از وفات حضرت صادق عليه السلام ابو حنيفه به او گفت : امام تو مرده فورا در جواب او گفت : اما امام تو از منظرين است و تا وقت معلوم نميرد ، يعنى امام تو شيطان است .
و از جمله روزى به او گفت : آيا تو قائل برجعت هستى ؟ گفت : آرى ، گفت : پانصد دينار به من قرض بده تا در وقت رجعت به تو بازدهم ، فورا گفت : ضامنى به من بده كه در وقت رجعت تو به صورت انسان برگردى ؛ زيرا كه من مىترسم كه به صورت ميمون برگردى و من ترا نشناسم و نتوانم طلب خود را از تو دريافت نمايم .
و از آن جمله ، روزى ابو حنيفه به او گفت : به من رسيده است كه : هر گاه شخصى از شما بميرد دست چپ او را مىشكنند كه نامهء عمل او بدست راست او داده شود ، گفت : اين دروغ است ، و لكن به من رسيده است كه هر گاه شخصى از شما بميرد يك سبوى آب در ما تحت او بريزند ( امالهاش نمايند ) كه روز قيامت تشنه نشود ، ابو حنيفه گفت : اين هم مثل اولى دروغ است .
و غير اينها از حكاياتى كه در كتب مفصله مذكور است .