تفسير افزوده است .
كلينى - با سند خود - از « محمد بن خالد » روايت كرده كه امام صادق عليه السّلام قرائت نمود : « و كنتم على شفا حفرة من النّار فانقذكم منها / بمحمّد / ؛ شما بر لبهء پرتگاه آتش بوديد پس خداوند شما را / به واسطهء محمّد / از آن نجات داد آنگاه گفت : به خدا سوگند جبرئيل عليه السّلام آن را اينگونه بر محمّد صلّى اللّه عليه و آله نازل كرد . « 1 » »
ترديدى نيست كه امام عليه السّلام مىخواهد عامل اين نجات را بازگو نمايد ، پس چيزى بيش از تفسير نخواهد بود و منظور از جملهء « اينگونه نازل كرد » بيان شأن نزول و مناسبتى است كه باعث نزول آيه شده است و هيچ احتمال نمىرود كه امام مىخواهد جزئى از آيه را يادآور شود .
10 . اين معنى - كه روايات فوق در صدد بيان شأن نزول و تفسيرند نه چيز ديگر - با توجه به حديث بعدى روشنتر مىشود .
« ابو بصير » روايت مىكند كه « امام صادق عليه السّلام پس از تلاوت
« فَسَتَعْلَمُونَ مَنْ هُوَ فِي ضَلالٍ مُبِينٍ ؛
« 2 » به زودى خواهيد دانست كه چه كسى در گمراهى آشكار است » گفت : يا معشر المكذّبين حيث انبأتكم رسالة ربّى فى ولاية علىّ و الائمّة من بعده ، من هو فى ضلال مبين ؛ اى گروه دروغپردازان ! آنگاه كه رسالت پروردگارم را دربارهء ولايت على و امامان پس از او به شما خبر دادم ، چه كسى در گمراهى آشكار بود ؟
سپس افزود : اينچنين نازل شده است . » « 3 »
شكى نيست كه امام عليه السّلام نمىخواهد بگويد اين تفسير و توضيح جزء وحى قرآنى نازل شده است ، بلكه مقصود از نزول آيه را بيان مىكند . علامهء مجلسى - پس از تضعيف اين حديث - مىگويد : « منظور اين است كه اين معنا بهعنوان
هامش
( 1 ) . كافى ، ج 8 ، ص 183 ، شماره 208 و آيهء 103 آل عمران ( 3 ) .
( 2 ) . ملك ( 67 ) آيهء 29 .
( 3 ) . كافى ، ج 1 ، ص 421 ، شمارهء 45 .