حج واجب فورى است پس از جمع شرائط و اگر ترك آن كرد و پس از موسم درگذشت بايد از اصل مال وى نائب گيرند از نزديك ترين جائى كه ممكن باشد و بعضى گويند از شهر خود او بايد نائب گيرند هر چند ارث بيش از اندازه اجرت حج نگذاشته باشد .
هر كسى حج بر او واجب شود جائز نيست حج مستحب گذارد يا نائب ديگرى شود . چون بر زن حج واجب شود اذن شوهر و وجود محرم شرط نيست اما در حج مستحب اذن شوهر شرط است .
نائب حج - بايد مسلمان و عاقل باشد و حج بر خود او واجب نباشد و شرط نيست مرد باشد يا پيش از نيابت يك بار خود حج به جا آورده باشد . اگر كسى تبرعا از ميت حج به جا آورد ذمه ولى او برى مىشود . بايد دانست كسى كه عمدا واجبى از واجبات الهى را ترك كند مستحق عقاب است اگر چه پس از مرگ ولى او قضا كند و بخشش خداوند تفضل است نه استحقاق چنان كه اگر به عذرى حج يا واجب ديگر را ترك كند و وصيت كند به جا آورند
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي ) — صفحة 150
مساهمون: العلامة الحلي
ص١٥٠