فصل چهارم تبريز در سدههاى شانزدهم و هفدهم ميلادى
تاريخ اقتصادى شهر
صنعت
در تاريخ شوروى موضوعاتى همچون مسئلهء صنعت در آذربايجان سدههاى شانزدهم و هفدهم ميلادى ، شاخههاى كار صنعتى ، جايگاه آن در صنايع جاهاى ديگر ، انواع صنعت و اشكال ارتباط صنعت با بازار مورد بررسى قرار گرفته « 1 » ، ولى دربارهء صنعت شهر تبريز به عنوان مركز مهم صنعت در شهرهاى شرق ميانه و نزديك ، به صورت جداگانه پژوهش نشده است .
آنچنانكه معلوم است صنعت در سدههاى شانزدهم و هفدهم ميلادى به نسبت سدههاى سيزدهم تا پانزدهم ميلادى رشد بيشترى يافت و رشد محسوسى در شاخههاى مختلف صنعت مشاهده شد . انواع جديدى از صنعت مانند تفنگسازى ظهور مىكند و در برخى قسمتهاى صنعتى مانند توپسازى تكنولوژى تكميل مىگردد . كالاهاى صنعتى تبريز نه تنها احتياجات بازارهاى داخلى بلكه نيازهاى بازارهاى خارجى را نيز برآورده مىكرد . اگرچه صنعتگران فردى برترى كاملى داشتند ، ولى تعداد كارخانههاى جمعى نيز زياد بود . در كيفيت محصولات صنعتى نيز دگرگونىهاى مثبتى رخ داد .
هامش
( 1 ) . اين كار را دانشمندانى چون حيدروف ، نووسلتسف ، كوزنچوا ، عليف و آشوربيگلى انجام داده و منتشر كردهاند .