خبر دادند كه ؛ آنها - فقط - به مشيّت خدا ، مشرك شدند ! بدينجهت ، آنها را تكذيب كرد و فرمود :
« اينچنين ؛ كسانى كه پيش از آنها بودند ( نشانههاى خدا را ) تكذيب كردند ! تا عذاب و ترس ما را چشيدند . بگو : از علم و دانش ، آيا ( چيزى ) نزد شما است ؟ پس ؛ آن را بما إرائه دهيد ! » « 1 »
يعنى : از علم و دانشى كه خدا ، شرك ( و دوگانگى ) را بخواهد ، آيا ؛ ( چيزى ) نزد شما است ؟ .
آنگاه ؛ فرمود :
« جز گمان ! ( چيزى را ) تبعيّت نميكنيد ! و شما - غير از اينكه ؛ [ چوبانداز ] ، سخن ميگوئيد ، حرف ديگرى نداريد ! » « 2 »
و فرمود : « و كسانى كه ؛ مشرك شدند ، گفتند :
[ اگر ؛ خدا ميخواست ، چيزى غيراز او را - ما و پدران ما - نمىپرستيديم ! و چيزى غيراز او ( و بىدستور او ) بتحريمش قائل نميشديم . ]
كسان پيش از آنها ( نيز ) ، اينچنين كردند . با اينحال ؛ آيا بر پيامبران ، جز بلاغ آشكار ! ( وظيفهء ديگرى ) است ؟ ! » « 3 »
خبر داد ! كه پيامبران - واقعا ! - بسوى إيمان ، دعوت كردند . با اينوصف ؛ اگر خدا ، شرك و دوگانگى را با إرادهء حتم ( خويش ) ميخواست ، پيامبران ، واقعا ! بخلاف آنچه خدا ميخواست ، دعوت مينمودند . و ميدانستيم كه - قطعا ! - كفر و ناسپاسى با إرادهء حتم ( او ) مراد نيست . چنان كه ؛ إيمان ( نيز ) براستى همينطور است . و اگر خدا ميخواست مشرك نميشدند .
هامش
( 1 ) -« كَذلِكَ كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ حَتَّى ذاقُوا بَأْسَنا قُلْ هَلْ عِنْدَكُمْ مِنْ عِلْمٍ فَتُخْرِجُوهُ لَنا »أنعام ، آيه 148
( 2 ) -« إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَخْرُصُونَ »أنعام ، آيهء 148
( 3 ) -« وَ قالَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا لَوْ شاءَ اللَّهُ ما عَبَدْنا مِنْ دُونِهِ مِنْ شَيْءٍ نَحْنُ وَ لا آباؤُنا وَ لا حَرَّمْنا مِنْ دُونِهِ مِنْ شَيْءٍ كَذلِكَ فَعَلَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَهَلْ عَلَى الرُّسُلِ إِلَّا الْبَلاغُ الْمُبِينُ . »نحل ، آيهء 35
بلاغ ، يعنى : تبليغ