شما براى بعضى بلند مىكنيد براى آن حضرت بلند نكنيد و آيه دلالت دارد كه مسلمانان نهى شدهاند از اين كه صداى خود را در محضر پيامبر بلند كنند به گونهاى كه در ميان خودشان عادت كرده بودند به اين معنى كه مراعات شكوه و جلال پيامبر را نكنند ، و گويند معناى آيه اين است كه يا محمّد و يا أحمد نگوييد چنان كه بعضى از شما بعض ديگر را صدا مىزنيد بلكه او را با عظمت مورد خطاب قرار داده و يا رسول اللَّه بگوييد .
از ابن عباس روايت شده كه آيه در مورد ثابت بن قيس بن شماس نازل شده كه گوشش سنگين بود و با صداى بلند حرف مىزد و گاه پيامبر از صداى او اذيّت مىشد « 1 » .
از انس روايت شده كه چون اين آيه نازل شد ثابت ناپديد شد . پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله به جستجوى او پرداخت پس جريان او را به عرض پيامبر رساندند حضرت او را فرا خواند و از او راجع به ناپديد شدنش پرسيد ثابت عرض كرد اين آيه نازل شده و صداى من بلند است و ترسيدم كه عملم تباه شده باشد . پيامبر خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : چنين نيست تو خوب زندگى مىكنى و خوب مىميرى و اهل بهشتى « 2 » .
أَنْ تَحْبَطَ أَعْمالُكُمْ
؛ مفعول له است و معنايش اين است كه از بيم هدر رفتن اعمالتان خود را از آنچه نهى شديد باز داريد و مضاف اليه حذف شده است .
وَ أَنْتُمْ لا تَشْعُرُونَ
؛ و شما درك نمىكنيد كه اعمالتان هدر رفته است .
إِنَّ الَّذِينَ يَغُضُّونَ أَصْواتَهُمْ
؛ كسانى كه در محضر پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله و براى تعظيم او
هامش
( 1 ) - عن ابن عباس ، نزلت فى ثابت بن قيس بن شماس و كان فى اذنه وقر و كان جهورى الصّوت فكان اذا كلّم رفع صوته و ربّما تأذى رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله بصوته .
( 2 ) -
عن انس ، لما نزلت الآية فقد ثابت فتفقّده رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله فأخبر به شانه فدعاه فسأله فقال يا رسول اللَّه لقد انزلت هذه الآية و انى رجل جهير الصوت فاخاف ان يكون عملى قد حبط فقال رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله لست هناك ، انّك تعيش بخير و تموت بخير و انّك من اهل الجنة .