( تاى ) آن حذف شده است احتمال فوق را تأييد مىكند .
2 - ممكن است متعدّى باشد ، گويند « قدّمه و اقدمه » و مفعول آن حذف شده تا تمام آنچه را مقدّم شده است شامل شود يعنى هيچ كارى را بدون اجازهء خدا و رسولش خود سرانه انجام ندهيد .
از ابن عباس روايت شده كه پيش از سخن گفتن پيامبر ، سخن مگوييد و هر گاه مسألهاى سؤال شد در جواب بر او سبقت نگيريد تا اوّل او جواب دهد « 1 » .
از حسن [ بصرى ] روايت شده كه آيه دربارهء قومى نازل شده كه قربانى خود را پيش از نماز عيد ( قربان ) كشتند و پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله به آنها دستور داد كه عمل را اعاده كنند « 2 » .
خلاصه مقصود اين است كه پيرو رسول خدا باشيد و گفتار و كردارتان را پس از گفتار و كردار آن حضرت قرار دهيد و كارى را خود سرانه انجام ندهيد تا از او كسب تكليف كنيد .
وَ اتَّقُوا اللَّهَ
؛ چون اگر تقواى الهى داشته باشيد تا پيامبر به شما دستور ندهد در هيچ گفته و عملى بر او سبقت نمىگيريد .
إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
؛ خدا گفتارتان را مىشنود و از كردارتان آگاه است . آن گاه خداى سبحان آنها را به خاطر درخواست بينش مجدّد در هر خطابى كه وارد مىشود مورد ندا قرار داد و فرمود :
لا تَرْفَعُوا أَصْواتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ
؛ يعنى هر گاه پيامبر سخن بگويد و شما نيز سخن بگوييد لازم است كه صدايتان را از صداى آن حضرت بلندتر نكنيد .
وَ لا تَجْهَرُوا لَهُ بِالْقَوْلِ كَجَهْرِ بَعْضِكُمْ لِبَعْضٍ
؛ صداى خود را آن گونه كه بعضى از
هامش
( 1 ) - عن ابن عباس ؛ لا تتكلّموا قبل ان يتكلّم رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله و اذا سئل عن مسألة فلا تسبقوه بالجواب حتى يجيب اولا .
( 2 ) - عن الحسن ؛ نزل فى قوم ذبحوا الاضحيّة قبل صلوة العيد فامرهم النّبي صلّى اللَّه عليه و آله بالاعادة .