تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 417

مساهمون:

ص٤١٧
عبارت
« أَشَدَّ مِنْهُمْ »
از اين جهت كه الف و لام نمىگيرد ، شبيه معرفه است بنا بر اين به جاى آن قرار داده شده است . اين عبارت به صورت : أشد منكم ، نيز خوانده شده است .
وَ آثاراً فِي الْأَرْضِ
؛ مقصود از « آثار » باروها و قلعه‌ها و تعداد افراد آنهاست كه به عنوان شدت و نيرومندى توصيف شده است .
فَقالُوا ساحِرٌ كَذَّابٌ
؛ پس گفتند : اين موسى ساحر و دروغگوست ، بنا بر اين دليل و حجت آشكار خداوند را سحر و دروغ ناميدند .
فَلَمَّا جاءَهُمْ بِالْحَقِّ
؛ منظور از « حق » يا دين حق است و يا نبوت و پيامبرى ( حضرت موسى ) .
قالُوا اقْتُلُوا
؛ ابن عباس گفته است : مقصود فرعون كه گفت كشتار آنها را از نو شروع كنيد هم چنان كه اول بود اين است كه اين كشتار غير از كشتار اولى است ( و آن هنگامى بود كه براى جلوگيرى از وجود موسى ، نوزادان پسر بنى اسرائيل را مىكشتند ) .
إِلَّا فِي ضَلالٍ
؛ كارهايى كه كافران مىكنند همه بيهوده است و از ميان مىرود و هيچ سودى براى آنها ندارد .
وَ لْيَدْعُ رَبَّهُ
؛ اين عبارت بيانگر اين است كه فرعون از موسى و از اين كه خدايش را به كمك بخواند ، بسيار مىترسيد و جملهء قبل از آن كه گفت : ذرونى أقتل موسى ؛ اظهار خلاف واقع به اطرافيانش است ، گويا به آنها مىگويد : اين شما هستيد كه نمىگذاريد من موسى را بكشم . [ در صورتى كه واقع غير از اين است . ] و مانع از كشتن موسى جز همان ترس فرعون ( از موسى و خداى وى ) نبود .
أَوْ أَنْ يُظْهِرَ فِي الْأَرْضِ الْفَسادَ
؛ اين عبارت به صورت : و أن يظهر فى الأرض الفساد ، با « واو » و فتح « ياء » و ضم فساد نيز خوانده شده است و مقصود اين است كه من از فساد و تباهى در دين و دنياى شما با هم ، مىترسم .
تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 417 | الشيخ الطبرسي / شادمهرى