تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 283

مساهمون:

ص٢٨٣
خواهيد چشيد . ( 38 ) و جز به كردارتان مجازات نمىشويد . ( 39 ) امروز همه مجازات مىشوند جز بندگان خالص خدا . ( 40 )

تفسير :

وَ أَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلى بَعْضٍ يَتَساءَلُونَ
؛ فعل
« يَتَساءَلُونَ »
يعنى آنها يكديگر را مورد عتاب و سرزنش قرار دادند و گمراه شده به گمراه كننده مىگفت : چرا مرا گمراه كردى و گمراه كننده در جواب او مىگفت : تو چرا از من پيروى كردى و حرف مرا پذيرفتى ؟ واژهء « يمين » كنايه از خير خواهى و بركت است و مقصود اين است كه شما از راه دين وارد شديد و دين و حقّى را به ما نشان داديد كه ما به سبب آن گمراه شديم و گروهى گفته‌اند كه آن كنايه از نيرو و غلبه است ، زيرا دست راست موصوف به قدرت است ، لذا به وسيلهء آن حمله مىشود و منظور اين است كه شما از راه قدرت و نيرومندى وارد شديد و ما را مجبور به گمراهى كرديد .
قالُوا بَلْ لَمْ تَكُونُوا مُؤْمِنِينَ
؛ پس آن رهبران به پيروان جواب دادند و گفتند : چنين نيست كه شما مىگوييد بلكه سرزنش و ملامت بر خود شماست و ما هيچ قدرتى بر شما نداشتيم تا با آن شما را مجبور به گمراهى كنيم ؛ بلكه شما خود گروهى طغيانگر بوديد و از حد حق گذشته به كفر وارد شديد .
فَحَقَّ عَلَيْنا قَوْلُ رَبِّنا إِنَّا لَذائِقُونَ
؛ بنا بر اين قول عذاب و تهديد پروردگار ما براى ما محقّق و لازم شد ، زيرا خداوند به حال ما آگاه است و ما هم استحقاق كيفر و عقوبت را داريم پس ناچار عذاب او را خواهيم چشيد . و اگر خداوند حكايت قول عذاب و وعيد را مطابق سياق كلام مىفرمود ، مىبايستى بفرمايد : إنكم لذائقون ؛ ليكن چون كافران چنين مطلبى را پيش خود مىگفتند خداوند از خطاب به لفظ متكلّم برگشت . و مانند اين مورد است سخن