تفسير :
وَ يَرَى الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ
؛ لفظ « يرى » در مقام رفع و به معناى دانستن است و در تقدير چنين است : و يعلم الّذين أوتوا العلم ، مقصود از صاحبان علم ، يا اصحاب پيامبر صلّى اللَّه عليه و آلهاند و يا علماى اهل كتاب ( يهود و نصارى ) آنهايى كه مسلمان شدند .
( مانند كعب الأحبار و عبد اللَّه بن سلام ) .
الَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ هُوَ الْحَقَّ
؛ كلمهء « الّذى » و « الحقّ » هر دو براى فعل « يرى » مفعولند و لفظ « هو » ضمير فصل است .
برخى از مفسّران گويند : جملهء « يرى » بنا بر اين كه عطف بر جملهء « ليجزى » باشد در موضع نصب است . و اصل آن : ليعلم اولوا العلم ، بوده است . يعنى خداوند روز قيامت به صاحبان علم مىفهماند كه قرآن براستى حقّ است و هيچ ترديدى در آن راه ندارد . و مقصود از « الّذى أنزل إليك » قرآن است .
وَ يَهْدِي إِلى صِراطِ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ
؛ و قرآن مردم را به راه پروردگارى كه تواناست و تمام كارهايش پسنديده است راهنمايى مىكند و آن خداى سبحان است .
إِذا مُزِّقْتُمْ كُلَّ مُمَزَّقٍ
؛ عامل در كلمهء « إذا » مفهومى است كه عبارت
« إِنَّكُمْ لَفِي خَلْقٍ جَدِيدٍ »
بر آن دلالت دارد . و مانند چنين موردى در آيههاى پيش توضيح داده شده است .
و كلمهء « ممزّق » يا مصدر ميمى و يا اسم مكان است .
أَفْتَرى عَلَى اللَّهِ كَذِباً أَمْ بِهِ جِنَّةٌ
؛ كلمهء « افترى » در اصل - أ افترى - بوده است و همزهء دوّم كه همزهء وصل است حذف شده است ، به خلاف أ السّحر يعنى با اين كه همزه در هر دو كلمه وصل است و مطابق قاعده بايد حذف شود ، امّا در كلمهء ءالسحر حذف نشده است ، زيرا همزهء وصل در اين كلمه مفتوح است و حذف آن موجب اشتباه ميان جملهء استفهامى و جملهء خبرى مىشود ، ولى در كلمهء افترى همزهء وصل مكسور است و حذف آن باعث اشتباه نمىشود . مقصود آيهء شريفه اين است كه آيا محمّد