تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 145

مساهمون:

ص١٤٥
و برخى از مفسّران گويند : مقصود از تبديل نكردن ، تبديل حرام است و آن رسمى بود كه در زمان جاهليّت انجام مىدادند و آن اين بود كه مردى به مرد ديگرى مىگفت زنت را با زن من عوض كن و هر يك همسرش را به ديگرى واگذار مىكرد . نقل شده كه : عيينة بن حصن ، در حالى كه عايشه پيش پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله بود بدون اجازه بر آن حضرت وارد شد . پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله به او فرمود : اى عيينه كسب اجازه‌ات كو ؟ گفت : يا رسول اللَّه من هنگام وارد شدن هرگز از مردى اجازه نگرفته‌ام . سپس گفت اين زن زيباى پهلويت كه بود ؟ پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : اين عايشه دختر ابو بكر است . عيينه گفت : آيا نمىخواهى زيباترين خلق را برايت بفرستم [ مقصودش مبادلهء همسران بود ] حضرت فرمود : اين رسم در اسلام حرام شده است . هنگامى كه رفت عايشه پرسيد اين مرد كه بود ؟ پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : مرد احمق و نادانى است كه از او پيروى مىكنند و با اين حماقتش كه ديدى رئيس طايفه‌اش نيز هست . برخى ديگر گويند : معناى عبارت اين است كه هيچ زنى بر تو حلال نيست بعد از زنانى كه اختيار كردى و آنها هم خدا و رسول را اختيار كردند كه همان نه نفرند . و نمىتوانى يكى از آنها را طلاق دهى و زن ديگرى به جاى او بياورى ، هر چند كه زيبايى آن زن تو را به شگفت بياورد . و از زنانى كه بر تو حرام هستند ، تنها كنيزها استثنا شده‌اند .
إِلَّا أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ
؛ عبارت
« أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ »
در معناى ظرف است و تقدير آن چنين است : إلا وقت أن يؤذن لكم ؛ مگر زمانى كه به شما اجازه دهند .
غَيْرَ ناظِرِينَ
؛ اين عبارت حال است براى جملهء
« لا تَدْخُلُوا »
و استثنا هم بر زمان و هم بر حال ، هر دو ، واقع شده است ، گويا خداوند مىفرمايد : وارد منزل پيامبر نشويد مگر زمانى كه به شما اجازه دهند و همچنين وارد نشويد مگر به موقع غذا كه ديگر منتظر غذا نباشيد .
تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 145 | الشيخ الطبرسي / شادمهرى