دهد . ( 96 )
جز اين نيست كه قرآن را به زبان تو آسان ساختيم تا به آن پرهيزكاران را مژده دهى و گروه ستيزه كننده را بترسانى . ( 97 )
چه بسيار امّتهايى را كه پيش از اينها بودند به هلاكت رسانديم آيا هيچ يك از آنها را مىبينى يا حتّى صداى آهستهء آنها را مىشنوى ؟ ( 98 )
تفسير :
وَ ما يَنْبَغِي لِلرَّحْمنِ
؛ « انبغى » ( ميسّر شد ) مطاوع « بغى » است كه به معناى طلب مىباشد و معناى آيه اين است : كه فرزند گرفتن براى خدا ممكن نيست و اگر به فرض ، خداوند براى خود همانند ( يا فرزندى ) طلب كند ، اين امر تحقّق نمىيابد ، زيرا امرى است محال ( و قدرت بر محال تعلّق نمىگيرد ) .
لَقَدْ أَحْصاهُمْ
؛ خداوند همهء آنچه را در آسمانها و زمين است در احاطهء علم خود در آورده است
إِنْ كُلُّ مَنْ فِي السَّماواتِ
- هيچ معبودى براى مردم در آسمانها و زمين از فرشتگان و انسانها نيست ، مگر اين كه به سوى خدا مىآيند در حالتى كه بنده و مطيع اويند و ادّعايى را كه بت پرستان براى آنها مىكنند ندارند و تمام آنها مقهور ذات خداوند و مستغرق در ملكوت او مىباشند و ذات مقدّس او محيط به آنها است و از كمّ و كيف همهء جزئيات و كليّات آگاهى دارد و هيچ حالتى از حالات آنها از علم خدا پوشيده نيست و هر يك از آنها روز قيامت تنها به پيشگاه او حاضر مىشوند در حالى كه از اين مشركين بيزارى مىجويند .
وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدًّا
؛ در معناى « ودا » ، ابن عباس مىگويد :
يعنى خدا آنها را دوست مىدارد و محبّت آنها را در دل خلقش ايجاد مىكند ، از امام باقر عليه السّلام و جابر بن عبد اللَّه نقل شده است كه حضرت رسول صلى اللَّه عليه و آله به على عليه السّلام فرمود :
بگو :
اللهم اجعل لى عندك عهدا و اجعل لى فى قلوب المؤمنين ودّا
( خدايا براى من نزد خود عهدى و در قلوب مؤمنان دوستى قرار ده ) وقتى حضرت على عليه السّلام اين دعا را خواند ، اين آيه نازل شد . قتاده مىگويد : بندهء خدا رو به سوى خدا نمىآورد مگر