تفسير :
« حُنَفاءَ »
: كسانى كه راه راست خدا را برگزيده و از آيينهاى ديگر رو گردانند .
فَتَخْطَفُهُ الطَّيْرُ
؛ اين فعل « فتخطّفه » نيز خوانده شده ، بنا بر اين كه در اصل « فتخطّفه » بوده و براى تخفيف ، « تاء » باب تفعّل حذف شده است . تشبيهى كه در اين آيه در بارهء مشرك ذكر شده ممكن است تشبيه مركّب يا مفرّق باشد ؛ مركّب به اين معناست كه هر كس به خدا شرك آورد ، حالش مانند حال كسى است كه از آسمان افتاده و پرندهاى در فضاى آسمان او را قاپيده و خورده است و اجزاى آن در چينهدان مرغ پراكنده شده يا باد تندى بر او وزيده و او را در جاهاى بسيار دور انداخته است . امّا تشبيه مفرّق آن است كه ايمان در بلندى مقامش تشبيه به آسمان شده و كسى كه ترك ايمان كرده تشبيه به چيزى شده كه از آسمان افتاده ، و هواهاى نفسانى كه افكار او را پريشان ساخته و تشبيه به پرندهاى شده است كه او را مىقاپد و پاره پارهاش مىكند ، و شيطانى كه او را به گمراهى و ضلالت مىكشاند ، تشبيه به بادى شده است كه او را در درّههاى مهيب هلاكت بار مىاندازد .
وَ مَنْ يُعَظِّمْ شَعائِرَ اللَّهِ
؛ مقصود از شعائر قربانيهاست كه از اعمال مهمّ حج مىباشد و تعظيم آنها به اين است كه آنها را از نوع فربه و بى عيب انتخاب كنند و در خريد آن به كم كردن قيمتش نپردازند . معمولا مسلمانان در سه چيز طالب گرانى بودند و گوسفند قربانى و سومى قيمت برده . از امام باقر عليه السّلام نقل شده است كه فرمود :
لا تماكس فى اربعة اشياء : فى الاضحيّة و فى ثمن النّسمة و فى الكفن و فى الكراء الى « مكة » ،
در [ قيمت ] چهار چيز چانه مزن : خريد گوسفند قربانى و برده و كفن و كرايهء ( مركب ) به سوى مكّه .
فَإِنَّها مِنْ تَقْوَى الْقُلُوبِ
؛ تقدير جمله اين است كه فإن تعظيمها من افعال ذوى تقوى القلوب يعنى : پس اين تعظيم شعائر ( كه شخص انجام مىدهد ) از كارهاى صاحبان