دارد و نه ياورى به خاطر ضعف و زبونى ، و او را بسيار بزرگ شمار و تعظيم كن . ( 111 )
تفسير :
« و قرآنا » منصوب به فعل مضمرى است كه فعل فرقناه آن را تفسير مىكند و اين فعل را به دو صورت : تشديد « راء » و تخفيف آن ، خواندهاند ، قرائت اوّل از حضرت على عليه السّلام و ابن عباس و ابى و غير آنها روايت شده است . بنا بر اين قرائت ، معنايش اين است كه ما قرآن را بتدريج و قسمت قسمت نازل كرديم تا تو آنها را با تأنّى و شمرده شمرده بر مردم بخوانى كه بهتر در دلها جايگزين شود ، و در موارد لزوم بر حسب حاجت و نياز و مناسبت وقايع آن را فرو فرستاديم . ابن عباس مىگويد اگر سورهء بقره را با درنگ و تأمل و آرامش بخوانم در نزد من محبوبتر از آن است كه تمام قرآن را تند بخوانم . « 1 »
قُلْ آمِنُوا بِهِ أَوْ لا تُؤْمِنُوا
؛ در اين آيه خداوند پيامبرش را امر فرموده است كه به اين مردمى كه اهل شرك و جاهليت هستند زياد اعتنا نكند ، داخل ايمان بشوند يا نشوند ، زيرا بهتر از اينها يعنى كسانى كه عالمند و كتابهاى آسمانى را خوانده و به شريعتهاى الهى عمل كردهاند به او ايمان مىآورند و تصديق مىكنند كه او پيامبرى است كه در كتابهاى دينى آنها وعده داده شده است . و هر گاه آيات خدا بر آنها خوانده شود در مقابل عظمت امر پروردگار و به منظور برآوردن آنچه در كتابهاى آسمانىاش وعده داده است كه حضرت محمد صلى اللَّه عليه و آله را برمىانگيزاند و كتاب بر او نازل مىكند ، بر خاك افتاده و سجده مىكنند . اين است مراد به وعدهاى كه فرمود :
إِنْ كانَ وَعْدُ رَبِّنا لَمَفْعُولًا
يعنى وعدهء پروردگار ما ، حق و انجام شدنى است .
هامش
( 1 ) - لان اقرأ سورة البقرة و ارتلها احب الى من أن اقرأ القرآن هذا ، از عبد اللَّه مسعود نقل شده است : در كمتر از سه روز ختم قرآن نكنيد ، بلكه آن را در هفت روز بخوانيد . مجمع البيان .