خود در راه خدا جهاد نمودند و آنها كه پناه دادند و يارى كردند ، اولياء ( ياران و مدافعان و مسئولان ) يكديگرند و آنها كه ايمان آوردند و مهاجرت نكردند هيچ گونه ولايت ( و تعهّد و مسئوليت ) در برابر آنها نداريد تا هجرت كنند و ( تنها ) اگر از شما در ( حفظ ) دين ( خود ) يارى طلبند بر شما است كه آنها را يارى كنيد جز بر ضد گروهى كه ميان شما و آنها پيمان ( ترك مخاصمه ) است و خداوند به آنچه عمل مىكنيد بيناست . ( 72 )
و آنها كه كافر شدند اولياء ( و ياران و مدافعان ) يكديگرند ، اگر ( اين دستور را ) انجام ندهيد فتنه و فساد عظيمى در زمين روى مىدهد . ( 73 )
و آنها كه ايمان آوردند و هجرت نمودند و جهاد در راه خدا كردند و آنها كه پناه دادند و يارى كردند ، آنان مؤمنان حقيقىاند براى آنها آمرزش ( و رحمت خدا ) و روزى شايستهاى است . ( 74 )
و آنها كه بعدا ايمان آوردند و هجرت كردند و با شما جهاد نمودند از شما هستند و خويشاوندان نسبت به يكديگر ( از ديگران ) در احكامى كه خدا مقرّر داشته سزاوارترند خداوند به همه چيز دانا است . ( 75 )
تفسير :
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ هاجَرُوا
؛ كسانى كه ايمان آوردند و به خاطر دوستى خدا و رسول از وطن و خويشاوندان خود جدا شدند ، يعنى مهاجران كه از مكّه به مدينه هجرت كردند .
وَ الَّذِينَ آوَوْا وَ نَصَرُوا
؛ و كسانى كه مهاجران را پناه دادند و آنان را در جنگ با دشمنانشان يارى كردند ، يعنى انصار .
أُولئِكَ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ
؛ آنها از يكديگر ارث مىبرند . مهاجران و انصار به سبب عقد برادرى و اخوّتى كه نخست ميان آنها بسته شد از يكديگر ارث مىبردند تا آن كه اين امر با آيهء 75 سورهء انفال :
. . . وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى بِبَعْضٍ . . .
؛ « . . . و