بتان ، هيچ حقيقت و برهانى ننهاده ( و هيچ نفعى به حال شما ندارد ) .
پس بايستى در انتظار عذاب خدا باشيد كه من نيز براى شما انتظار عذاب دارم . ( 71 )
( موقع عذاب كه رسيد ) هود و پيروانش را به رحمت خود از عذاب رهانيديم و آنان كه آيات ما را تكذيب كردند و ايمان نياوردند ، همه را هلاك گردانيديم . ( 72 )
تفسير :
قوم هود منكر اين شدند كه او عبادت خود را به خدا اختصاص داده و با ترك عبادت بتها دين پدران آنها را رها كرده است . و علت انكارشان اين بود كه به اعتقاداتى كه با آن پرورش يافته بودند خو گرفته و الفت داشتند .
فَأْتِنا بِما تَعِدُنا
؛ عذابى را كه به ما وعده مىدهى ، به انجام رسان . اين سخن قوم هود ، شتاب كردن در نزول عذاب بود .
قالَ قَدْ وَقَعَ عَلَيْكُمْ
رِجْسٌ
؛ عذاب بر شما واجب شد يا عذاب بر شما نازل شد . در اين جمله ، امرى كه انتظار آن مىرود ، به منزلهء امر واقع شده قرار گرفته است .
« رجس » به معناى « ارتجاس » كه همان اضطراب است مىباشد .
أَ تُجادِلُونَنِي فِي أَسْماءٍ سَمَّيْتُمُوها
؛ آيا با من دربارهء چيزهايى كه جز اسمهاى بىمسمّا چيز ديگرى نيستند مجادله مىكنيد ؟ زيرا اين شما هستيد كه آنها را خدا و معبود خود ناميدهايد در حالى كه معناى الهيت در آنها وجود ندارد . نظير اين آيه است ، آيه : ما تدعون من دونه من شىء . « 1 »
فَانْتَظِرُوا
؛ در انتظار عذاب خدا باشيد كه بر شما نازل شدنى است .
هامش
( 1 ) - در نسخههاى موجود اين تفسير و تفسير كشاف ، آيه به همين صورت است لكن با مراجعه به « المرشد » و غيره آيهاى با عين اين عبارت وجود ندارد . نزديكترين آيه به اين عبارت آيه 42 سوره عنكبوت :إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ ما يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ مِنْ شَيْءٍ؛ و آيه 101 سورهء هود :فَما أَغْنَتْ عَنْهُمْ آلِهَتُهُمُ الَّتِي يَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ شَيْءٍ، مىباشد . جوامع الجامع ، تصحيح ابو القاسم گرجى ، ج 1 ، ص 446 .