« ذكرى » به معناى يادآورى است و ممكن است مرفوع و خبر براى مبتداى محذوف ، يا عطف بر « كتاب » باشد و ممكن است مجرور و عطف بر محل « ان تنذر » باشد يعنى ، للإنذار و الذّكرى .
اتَّبِعُوا ما أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ
؛ از قرآن و وحى الهى كه بر شما نازل شده پيروى كنيد .
وَ لا تَتَّبِعُوا مِنْ دُونِهِ أَوْلِياءَ
؛ ضمير در « دونه » يا به « ما أنزل » برمىگردد ، يعنى : از دين اولياى خود كه غير از دين خدا است پيروى نكنيد ، يا به « ربكم » برمىگردد ، يعنى ، به جاى پيروى از خداوند ، از اولياى خود متابعت نكنيد و جز او را از شيطانهاى جنّ و انس ، به دوستى نگيريد تا مبادا شما را به پيروى از هواهاى نفسانى و بدعتها واداشته و از دين خدا و دستوراتى كه به پيروى از آنها فرمان داده ، گمراه سازند .
از حسن بصرى نقل شده : اى فرزند آدم ، به پيروى از كتاب خدا و سنت پيامبرش امر شدهاى . به خدا سوگند هيچ آيهاى فرود نيامده جز اين كه بر تو واجب است بدانى در چه مورد نازل شده و معناى آن چيست .
قَلِيلًا ما تَذَكَّرُونَ
؛ يعنى ما تتذكّرون ، « تا » دوم در اولى ادغام شده و « تذكّرون » به حذف تاء اول و تخفيف ذال نيز قرائت شده است و نيز يتذكّرون ( با « يا » و « تا » ) خوانده شده و معنايش اين است : آن گاه كه دين خدا را رها كرده و از غير او پيروى مىكنند ، به اندازه كمى متذكر [ ترك اطاعت حق ] مىشوند .
[ سوره الأعراف ( 7 ) : آيات 4 تا 5 ]
وَ كَمْ مِنْ قَرْيَةٍ أَهْلَكْناها فَجاءَها بَأْسُنا بَياتاً أَوْ هُمْ قائِلُونَ ( 4 ) فَما كانَ دَعْواهُمْ إِذْ جاءَهُمْ بَأْسُنا إِلاَّ أَنْ قالُوا إِنَّا كُنَّا ظالِمِينَ ( 5 )
ترجمه :
چه بسيار از اهالى شهرها كه بر هلاك آنها عذاب فرستاديم ، آن گاه كه در آسايش شب ، يا در خواب نيمروزى بودند ( 4 )
پس در