[ سوره النساء ( 4 ) : آيه 35 ]
وَ إِنْ خِفْتُمْ شِقاقَ بَيْنِهِما فَابْعَثُوا حَكَماً مِنْ أَهْلِهِ وَ حَكَماً مِنْ أَهْلِها إِنْ يُرِيدا إِصْلاحاً يُوَفِّقِ اللَّهُ بَيْنَهُما إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلِيماً خَبِيراً ( 35 )
ترجمه
و اگر از جدايى و شكاف ميان آنها بيم داشته باشيد ، داورى از خانوادهء شوهر ، و داورى از خانوادهء زن انتخاب كنيد ( تا به كار آنان رسيدگى كنند ) اگر اين دو داور تصميم به اصلاح داشته باشند خداوند كمك به توافق آنها مىكند ، زيرا خداوند دانا و آگاه است ، ( و از نيّات همه با خبر مىباشد ) ( 35 )
تفسير :
آيه در اصل « شقاقا بينهما » است و براى توسعه در كلام « شقاق » به ظرف ( بين ) اضافه شده است ، و ضمير در « بينهما » به زن و شوهر بر مىگردد هر چند در آيه از آن دو ، ذكرى به ميان نيامده است ، زيرا ذكر « رجال » و « نساء » [ در آيهء قبل ] دلالت بر آن دو دارد .
فَابْعَثُوا حَكَماً
؛ مردى مورد اعتماد از بستگان مرد و نيز فردى از بستگان زن كه هر دو صلاحيت و شايستگى داشته باشند ، براى اصلاح بين آنها برگزينيد تا به عدالت حكم كنند .
الف در «
إِنْ يُرِيدا إِصْلاحاً
» ضمير براى هر دو داور و در «
يُوَفِّقِ اللَّهُ بَيْنَهُما
» براى زن و شوهر است ؛ يعنى اگر دو داور قصد اصلاح بين زن و شوهر را داشته باشند ، ميانجيگرى آنان با بركت خواهد بود و خداوند به خاطر حسن نيّت آن دو بين زن و شوهر توافق و عطوفت برقرار مىكند .
برخى گفتهاند : هر دو ضمير براى « حكمين » است ؛ يعنى خداوند هر دو داور را موفّق مىكند تا در يك كلمه با يكديگر اتّفاق نظر پيدا كنند . اصحاب ما روايت كردهاند كه داورها اگر صلاح دانستند زن و شوهر را به يكديگر نزديك مىكنند و حق طلاق دادن ندارند مگر اين كه با خود زن و شوهر مشورت كنند و