تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 592

مساهمون:

ص٥٩٢
انتقام گرفتن من ، انتقام گرفتن تو است ، جنگ من جنگ تو و صلح من صلح تو است ، تو از من ارث مىبرى و من از تو ، تو از جانب من ديه بپرداز و من از جانب تو ، با اين پيمان يك ششم مال شخص به هم پيمانش تعلق مىگرفت ، ولى اين حكم به وسيلهء اين آيه
وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى بِبَعْضٍ
« خويشاوندان بعضى بر بعضى سزاوارترند » ( انفال / 57 ) نسخ شد . « عقدت » را ، « عاقدت » با الف و « عقدت » با تشديد نيز قرائت كرده‌اند ، [ طبق قرائت كسانى كه فعل را با الف خوانده‌اند كلام حمل بر معنا مىشود ] و معناى عاقدت أيمانكم اين است : كسانى كه با دست دادن با آنها پيمان بسته‌ايد ، [ ولى بنا بر قرائت كسانى كه فعل را با تشديد خوانده‌اند كلام حمل بر لفظ مىشود ] و معناى عقدت أيمانكم اين است : كسانى كه با سوگند ، با آنها پيمان بسته‌ايد .
الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ
؛ مردان با امر و نهى خود زنان را سرپرستى مىكنند چنان كه حاكمان از رعايا و زير دستانشان سرپرستى مىكنند ، و مردان به خاطر همين فضيلتى كه بر زنان دارند ، « قوام » ( مسلّط ) ناميده شده‌اند . و علّت فضيلت داشتن مردان بر زنان چند چيز است : عقل ، دور انديشى ، جهاد ، ايراد خطبه‌هاى نماز جمعه ، اذان گفتن ، داشتن همسران متعدد و اختيار طلاق و جز اينها .
وَ بِما أَنْفَقُوا
؛ و به سبب مهر و نفقه‌اى كه مردان در وقت ازدواج با زنان به آنان مىپردازند .
فَالصَّالِحاتُ قانِتاتٌ
؛ زنان شايسته مطيع امر خداوند و به پا دارندهء حقوقى هستند كه شوهرانشان بر آنها دارند .
حافِظاتٌ لِلْغَيْبِ
؛ « غيب » خلاف « شهادت » است ، يعنى آن زنان در غياب شوهران خود حقوق و حرمت ناموس ، خانه و اموال آنها را حفظ مىكنند .
بِما حَفِظَ اللَّهُ
؛ به سبب اين كه خداوند آنان را حفظ كرد ، آن گاه كه در كتاب خود سفارش آنان را به مردان كرد . برخى گفته‌اند : به واسطهء حفظ خداست كه آنان موفّق مىشوند در غياب شوهر حافظ مال ، خانه و ناموس او باشند . بنا بر اين « ما »