زيرا آنها هرگز زيانى به خداوند نمىرسانند ( بعلاوه ) خدا مىخواهد ( آنها را به حال خود واگذارد و در نتيجه ) بهرهاى براى آنها در آخرت قرار ندهد ، و براى آنها مجازات بزرگى است . ( 176 )
كسانى كه ايمان را دادند و كفر را خريدارى كردند ، هرگز به خدا زيانى نمىرسانند و براى آنها مجازات دردناكى است . ( 177 )
تفسير :
خداى سبحان در اين آيه خطاب به رسولش مىفرمايد : كسانى كه به سرعت در راه كفر قرار مىگيرند ، يعنى منافقانى كه از آيين تو سرپيچى كردهاند ، تو را غمگين نسازند ؛ زيرا آنها با پيشى گرفتن بر يكديگر در كفر ، جز به خودشان زيان نرسانند ، و ضرر كفر تنها به خودشان برمىگردد . سپس بيان مىكند كه چگونه زيان كفر به خودشان بر مىگردد و مىفرمايد :
يُرِيدُ اللَّهُ أَلَّا يَجْعَلَ لَهُمْ حَظًّا فِي الْآخِرَةِ
؛ خدا مىخواهد كه آنها در آخرت بهرهاى از پاداش نداشته باشند ، و به جاى ثواب ، عذاب عظيم در انتظار آنهاست ، ذكر اراده خداوند براى اشعار به اين است كه انگيزهء عذاب كردن منافقان همان پيشى گرفتن آنان بر يكديگر در راه كفر است و اين انگيزه به قدرى قوى است كه ارحم الرّاحمين نيز ارادهاش بر اين است كه به آنها رحم نكند .
إِنَّ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الْكُفْرَ بِالْإِيْمانِ
؛ منظور از اين آيه يا منافقانند كه ذكر آنها تكرار شده و يا عموم كفّار مراد است ، ولى آيهء اوّل فقط در مورد منافقان بود كه سرپيچى كردند و از اسلام برگشتند .
شَيْئاً
؛ منصوب است بنا بر اين كه جانشين مصدر باشد . زيرا معناى « لن يضروا اللَّه شيئا » اين است كه كفر آنان هيچ ضررى به خدا نمىرساند نه ضرر كلّى و نه جزئى .
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيه 178 ]
وَ لا يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّما نُمْلِي لَهُمْ خَيْرٌ لِأَنْفُسِهِمْ إِنَّما نُمْلِي لَهُمْ لِيَزْدادُوا إِثْماً وَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ ( 178 )