تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير جوامع الجامع (فارسى) — صفحة 508

مساهمون:

ص٥٠٨
هيچ چيز على را از يارى من باز نمىدارد ، چرا كه او از من و من نيز از اويم ، جبرئيل گفت : من نيز از شما دو نفر هستم .
وَ قالُوا لِإِخْوانِهِمْ
؛ به خاطر برادرانشان گفتند .
إِذا ضَرَبُوا فِي الْأَرْضِ
؛ هر گاه براى تجارت يا غير آن مسافرت كنند . و از ديار خود دور مىشدند . جمله اذا ضربوا حكايت از گذشته است و معنايش اين است كه هر گاه در زمين مسافرت مىكنند .
أَوْ كانُوا غُزًّى
؛ « غزى » جمع « غاز » است . و « ليجعل » متعلّق است به « قالوا » ، يعنى اين سخنان را گفتند و بدان اعتقاد داشتند تا اين كه موجب حسرت و اندوه در دلهايشان شد . « لام » در « ليجعل » براى نتيجه ( و سرانجام ) است ، چنان كه در اين آيه است :
لِيَكُونَ لَهُمْ عَدُوًّا وَ حَزَناً
؛ « آل فرعون موسى را از دريا برگرفت تا در نتيجه دشمن و مايهء اندوه آنان شود » ( قصص / 8 ) . و مىتوان گفت معناى آيه اين است كه در سخن گفتن و اعتقادتان مانند كفار نباشيد و اين سخنان را [ كه اگر برادرانتان در شهر مىماندند كشته نمىشدند ] نگوييد تا خداوند حسرت گفتن آن را منحصرا بر دل آنان بگذارد و دلهاى شما را از اين حسرت مصون بدارد و از اين رو كه هنگام داشتن آن عقيده باطل خداى سبحان حسرت و اندوه را در دل كفّار قرار مىدهد و سينه‌هايشان را تنگ مىكند ، فعل [ قرار دادن حسرت ] به خداوند نسبت داده شده است .
وَ اللَّهُ يُحْيِي وَ يُمِيتُ
؛ اين جمله در مقام ردّ سخن مشركان است ؛ يعنى امر مرگ و زندگى در دست خداست ، اوست كه گاهى مسافر و جنگجو را زنده مىگذارد و كسى را كه در خانه نشسته و مانده است مىميراند .
وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
؛ خدا به آنچه انجام مىدهيد بيناست ، پس همچون كافران نباشيد .