ترجمه
و ( چگونه ممكن است خدا ستم كند در حالى كه ) آنچه در آسمانها و آنچه در زمين است مال اوست و همهء كارها به سوى او باز مىگردد ( و به فرمان اوست ) ( 109 )
شما بهترين امتى بوديد كه به سود انسانها آفريده شديد ( چه اين كه ) امر به معروف و نهى از منكر مىكنيد ، و به خدا ايمان داريد و اگر اهل كتاب ( به چنين برنامه و آيين درخشانى ) ايمان آورند به سود آنها است ( ولى تنها ) عده كمى از آنها با ايمانند و اكثر آنها فاسق مىباشند . ( 110 )
تفسير :
وَ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ إِلَى اللَّهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ
؛ در اين آيه خداى سبحان دليل بىنيازى خود را از ستم كردن بيان مىكند و مىفرمايد : چگونه ممكن است خدا ستم كند در حالى كه آنچه در آسمانها و زمين است متعلق به اوست و كارهاى مردم به سوى او باز مىگردد . و به جاى ضمير ( إليه ) اسم ظاهر آمده است تا در ذكر عظيمتر باشد .
كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ
؛ در معناى اين جمله چند قول است :
1 - شما بهترين امتى هستيد كه آفريده شدهايد ، زيرا « كان » ( بود ) عبارت است از بودن شيء در زمان گذشته بدون آن كه دليلى بر عدم وجود آن در سابق باشد و يا زوال و انقطاعى بر آن عارض شود .
2 - بهترين امّت در علم خدا [ و لوح محفوظ ] مىباشيد .
3 - شما امتى هستيد كه به عنوان بهترين امّتها [ در كتب آسمانى و ] در ميان امّتهاى گذشته از شما ياد شده است .
أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ
؛ براى مردم آشكار شده است .
تَأْمُرُونَ
؛ جملهء مستأنفهاى است كه به وسيلهء آن دليل بهترين امّت بودن بيان شده است ، چنان كه گفته مىشود : زيد كريم يطعم الناس و يكسوهم و يحسن إليهم ، يعنى زيد شخص كريم و بزرگوارى است ، زيرا مردم را اطعام مىكند ،