ترجمه :
و جمعى از اهل كتاب ( از يهود ) گفتند ( برويد و ظاهرا ) به آنچه بر مؤمنان نازل شده در آغاز روز ايمان بياوريد ، و در پايان روز كافر شويد ، ( و باز گرديد ) شايد آنها ( نيز از آيين خود ) بازگردند . ( 72 )
و جز به كسى كه از آيين شما پيروى مىكند ( واقعا ) ايمان نياوريد ، بگو ( اى پيامبر ) هدايت ، هدايت الهى است و ( تصوّر نكنيد ) به كسى همانند آنچه به شما داده مىشود ، داده شده و يا اين كه مىتوانند نزد پروردگارتان با شما بحث و گفتگو كنند ، بگو برترى به دست پروردگار است و به هر كس بخواهد ( و شايسته ببيند ) مىدهد ، و خداوند وسعت دهندهء آگاه است . ( 73 )
هر كس را بخواهد ويژهء رحمت خود مىكند ، و خداوند داراى مواهب عظيم است . ( 74 )
تفسير :
[ شأن نزول ] :
[ حسن و سدّى گويند : ] 12 نفر از احبار يهود خيبر با هم توطئه كردند و با يكديگر قرار گذاشتند كه اوّل روز با زبان ، نه با ايمان قلبى اظهار اسلام كنند و آخر روز از آن برگردند و اظهار كفر نمايند و بگويند علّت بازگشت ما از اسلام اين بود كه در كتب خود جستجو كرديم و با دانشمندان خويش هم مشاوره نموديم و دانستيم اوصافى كه در تورات براى محمّد ( ص ) بيان شده در آن نيست و در نتيجه كذب و بطلان روش او بر ما معلوم شد و هدفشان اين بود كه با اين كار در دل اصحاب آن حضرت ترديد ايجاد نمايند و بگويند اينها كه اهل كتاب و داناتر از ما هستند حق را بهتر مىشناسند و گرنه باز نمىگشتند .
وَجْهَ النَّهارِ
؛ يعنى اوّل روز .
وَ لا تُؤْمِنُوا
؛ متعلق است به «
أَنْ يُؤْتى أَحَدٌ
» و جملهء ميان آن دو « معترضة » است يعنى « و لا تظهروا ايمانكم بان يؤتى احد مثل ما اوتيتم الا لاهل دينكم دون غيرهم » و منظور اين است كه ايمان خود را به اين كه داده شده به مسلمانان از كتب آسمانى مثل آنچه به شما عطا شده ، پنهان كرده و آن را ابراز نكنيد مگر در جايى كه