تحريف حقايق ) همچون عادت آل فرعون و كسانى كه پيش از آنها بودند مىباشد ، آيات ما را تكذيب كردند و خداوند آنها را به ( كيفر ) گناهانشان گرفت و خداوند شديد العقاب است . ( 11 )
تفسير :
[ به دنبال آيات گذشته كه وضع كافران و منافقان و مؤمنان را در برابر آيات « محكم » و « متشابه » تشريح مىكرد ، در اين آيه حال كسانى كه در دلهايشان انحراف وجود دارد بيان مىشود : ] .
« من » در « من اللَّه » مانند « من » در آيهء شريفهء :
إِنَّ الظَّنَّ لا يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئاً
؛ « همانا گمان و خيال كسى را بىنياز از حق نمىگرداند » ( يونس / 36 ) است . و معناى آيه اين است كه اموالشان آنان را از رحمت و يا از اطاعت خداوند بىنياز نمىكند يعنى مال و ثروت آنها نمىتواند [ در آخرت ] جاى رحمت و طاعت خدا را بگيرد .
و از همين قبيل است آنچه در دعا آمده است : لا ينفع ذا الجد منك الجد يعنى [ خدايا ] خوشبختى انسان در دنيا سودى به حال او ندارد و جاى طاعت و بندگى و پرستش تو و آنچه را [ از رحمت و آمرزش ] نزد تو است نمىگيرد .
وَ أُولئِكَ هُمْ وَقُودُ النَّارِ
؛ و اينان خود هيزم آتشند يعنى با بدنهاى آنان آتش شعلهور مىگردد .
كَدَأْبِ آلِ فِرْعَوْنَ
؛ « داب » مصدر « داب » است ، گفته مىشود « داب فى العمل » هر گاه در كار جديت و كوشش كند و از همين رو در مورد شأن و عادت انسان نيز به كار برده مىشود .
« كاف » در محل رفع است و تقدير آيه چنين است : داب هؤلاء الكفرة كداب من قبلهم من ءال فرعون و غيرهم يعنى عادت اين كفّار [ در تكذيب تو و آنچه بر تو اى پيامبر نازل شده است ] مانند عادت آل فرعون و ديگر كسانى است كه پيش از آنها بودند . و مىتوان گفت « كاف » در محل نصب است و نصب آن به « لن تغنى » يا