براى آنها حلال نيست كه آنچه را خدا در رحم آنها آفريده است ، كتمان كنند ، و همسران آنها براى رجوع به آنها در اين مدّت ( از ديگران ) سزاوارترند ، در صورتى كه ( براستى ) خواهان اصلاح باشند ، و براى زنان همانند وظايفى كه بر دوش آنهاست ، حقوق شايستهاى قرار داده شده ، و مردان بر آنها برترى دارند ، و خداوند توانا و حكيم است . ( 228 )
تفسير :
[ خداوند در اين آيات حكم طلاق و وظايف زنان طلاق داده شده را بيان مىكند . ]
« الْمُطَلَّقاتُ »
يعنى زنان طلاق داده شده و در اين جا منظور زنانى هستند كه با آنها آميزش شده ولى حامله نيستند و عادت مىشوند ، زيرا آيه در مقام بيان « عده » زنان مطلّقه است و كلمه « المطلقات » اطلاق دارد و هر زنى را كه طلاق داده شده شامل مىشود و مانند الفاظ مشترك گاهى تمام معانى لفظ ، از آن اراده مىشود و گاهى برخى از آنها و در اين آيه لفظ « المطلقات » در يكى از افراد و مصاديقش [ كه صاحبان عادت ماهيانه باشند به كار رفته است ] .
يَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ
؛ اين جمله هر چند به صورت خبر ، حكم را بيان مىكند ولى در مقام امر كردن است ، يعنى زنان مطلقه بايد اين مدّت را انتظار بكشند و صبر كنند .
به كار بردن جملهء خبريّه به جاى جملهء انشائيه و آوردن امر در غالب خبر براى تأكيد و اعلان اين مطلب است كه اين امر بايد امتثال شده تلقّى شود ، و گويى زنان « مطلّقه » اين مدّت را انتظار كشيده و صبر كردهاند و اكنون از آن خبر داده مىشود . و از اين قبيل است گفته عرب در مقام دعا كه مىگويد : « رحمك اللَّه » و به جاى انشاء خبر آورده است . و معناى
يَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ ثَلاثَةَ قُرُوءٍ
اين است كه انتظار بكشند تا سه بار از عادت ماهيانه و پاك شدن آن بگذرد و از ازدواج با مرد ديگر خوددارى كنند .