2 - براى بيان « تعليل » است و معناى آيه اين است كه اين دو گروه به خاطر آنچه كسب كردهاند بهره مىبرند .
3 - براى « تبعيض » بوده و معناى آيه اين است كه بعضى از خواستههاى اين دو گروه كه در دنيا به مصلحت آنان باشد و در آخرت هم استحقاق آن را داشته باشند ، به آنان عطا خواهد شد ، تا از آن بهرهمند شوند .
و سبب اين كه در اين آيه از « دعا » تعبير به « كسب » شده اين است كه « دعا » خود از اعمال است و بر هر عملى « كسب » اطلاق مىشود . و مىتوان گفت « اولئك » اشاره به هر دو دسته است .
وَ اللَّهُ سَرِيعُ الْحِسابِ
؛ خداوند حساب همه اعمال مردم را ( در قيامت در مدّت كوتاهى ) بررسى و محاسبه مىكند بدون اين كه رسيدگى به اعمال يكى از آنان ، او را از رسيدگى به اعمال ديگران باز دارد .
و در روايت آمده است كه خداوند حساب تمام مخلوقات را در فاصله دوشيدن گوسفندى و بنا به روايت ديگرى به اندازه فاصله شدن ميان دو دوشيدن شتر ، انجام مىدهد . « 1 » و در روايت ديگرى آمده است كه خداوند در مدّت يك چشم بهم زدن به حساب همه مردم رسيدگى مىكند . « 2 »
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 203 ]
وَ اذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُوداتٍ فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ وَ مَنْ تَأَخَّرَ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ لِمَنِ اتَّقى وَ اتَّقُوا اللَّهَ وَ اعْلَمُوا أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ ( 203 )
هامش
( 1 ) - و
روى انه يحاسب الخلق فى قدر حلب شاة ،
و
روى فى مقدار فواق
( بضم الفاء و فتحها : ما بين الحلبتين ) ناقة .
( 2 ) - و روى فى مقدار لمحة .