تفسير :
مِنْ بَعْدِ ذلِكَ
يعنى ؛ پس از اين گناه بزرگ و پرستش گوساله [ ما در عذاب شما شتاب نكرديم ] .
لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
؛ شايد خدا را بر اين عفو و گذشت [ و نعمتهاى ديگرش ] سپاسگزارى كنيد .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 53 ]
وَ إِذْ آتَيْنا مُوسَى الْكِتابَ وَ الْفُرْقانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ( 53 )
ترجمه
و ( نيز به خاطر بياوريد ) هنگامى را كه به موسى كتاب و وسيلهء تشخيص حق از باطل را داديم تا هدايت شويد . ( 53 )
تفسير :
و به خاطر بياوريد زمانى را كه به موسى كتابى داديم كه همان تورات و جدا كنندهء حق از باطل است چنان كه گفته مىشود : رايت الغيث و الليث يعنى مردى را ديدم كه هم شجاع و هم بخشنده است . و نظير آيهء مورد بحث است آيهء كريمهء
وَ لَقَدْ آتَيْنا مُوسى وَ هارُونَ الْفُرْقانَ وَ ضِياءً وَ ذِكْراً لِلْمُتَّقِينَ
يعنى ما كتاب تورات را به موسى و برادرش هارون عطا كرديم كه هم جدا سازنده حق از باطل و هم روشنى بخش [ دلها ] و يادآور متّقيان است . دربارهء كلمهء « فرقان » كه در آيه مورد بحث به « كتاب » عطف شده چهار احتمال وجود دارد :
1 ) منظور از « كتاب » تورات است و « فرقان » نشانهها و معجزاتى است كه صفت ايمان را از كفر جدا مىكرد ، مانند [ اژدها شدن ] عصاى موسى و يد [ بيضاوى ] و ديگر معجزات .
2 ) منظور آيين [ موسى ] است كه حلال را از حرام جدا كرد .
3 ) مقصود از « فرقان » شكافته شدن درياست .
4 ) منظور غلبه موسى بر دشمن [ فرعون ] باشد كه آن دو را از يكديگر جدا كرد ، مانند « فرقان » در آيهء شريفهء
يَوْمَ الْفُرْقانِ
كه مقصود از آن روز بدر [ كه سپاه اسلام و لشكر كفر در مقابل هم صف آرايى كردند و صف حق و باطل از يكديگر