سخن فلانى و رفتارش « موزون » است ، يعنى از افراط و تفريط بر كنار است . از همين جهت است كه : مفسران قرآن كلمهء
« الْمَوازِينَ »
( انبيا 47 ) را در قرآن كريم به معناى تعديل و مساوات ميان ثواب و عقاب ، دانستهاند .
وَ جَعَلْنا لَكُمْ فِيها مَعايِشَ
: ابن عباس و حسن گويند : يعنى در روى زمين براى شما گياهان و درختان رويانديم تا وسيلهء معاش شما باشند . برخى گويند : مقصود از « معايش » خوردنيها و نوشيدنيهاست كه زندگى مردم به آنها بستگى دارد . برخى گويند : مقصود تصرف در اسباب روزى است در مدت حيات .
وَ مَنْ لَسْتُمْ لَهُ بِرازِقِينَ
: و همچنين كسانى كه شما رازق آنها نيستيد ، از قبيل بردگان و حيوانات ، كه روزى آنها بدست خداست . معناى اين جمله ، بر حسب آنچه در بحث « اعراب » گفتيم ، اختلاف ، پيدا مىكند . علت اينكه « مَن » آورده ، نه « ما » اين است كه : جانب عاقلان ، را ترجيح داده است . بنا بر اينكه : « مَن » عطف بر « معايش » باشد ، يعنى : در روى زمين ، معيشتها و كسانى كه رازق آنها نيستيد ، براى شما قرار داديم . و بنا بر اينكه : عطف بر « لكم » باشد ، يعنى : براى شما و كسانى كه رازق آنها نيستيد ، معيشتها قرار داديم . در مورد احتمال سوم نيز ، بايد توجه داشت كه : معناى آن با اول فرقى ندارد .
وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا عِنْدَنا خَزائِنُهُ
: هر چه از آسمان نازل شود يا در زمين برويد ، خزانههايش نزد ماست و ما مالك آن و قادر بر آن هستيم . خزانههاى خداوند ، مقدورات اوست ، زيرا او قادر است كه از هر جنسى هر چه بخواهد ايجاد كند و حدّى و مرزى براى قدرتش نيست . برخى گويند : مقصود ، آب است كه گياه را مىروياند و آب ، در خزانهء خداوند است . حسن گويد : باران ، خزانهء همهء چيزهاست .
وَ ما نُنَزِّلُهُ إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ
: باران را جز به اندازهاى كه مقتضاى حكمت است ، نمىفرستيم .
برخى گويند : خداوند متعال ، « خزانه » را استعارهء از قدرت بر ايجاد اشياء آورده و همچنين « انزال » را استعارهء از ايجاد ، آورده است ، زيرا « انزال » در معناى بخشش و