و از امام صادق عليه السلام روايت شده كه فرمود : منظور اين است كه آن حضرت از روى ازدواج صحيح به دنيا آمد و آلوده به وضع ناهنجار زمان جاهليت نشده بود ، و ابن عباس در حديثى از رسول خدا - صلى اللَّه عليه و آله - روايت كرده كه آن حضرت فرمود :
وضع ازدواجهاى نامشروع زمان جاهليت در من تأثيرى نداشته و من از روى نكاح و ازدواج صحيحى چون ازدواج اسلام به دنيا آمدم .
و اينكه خداوند بر مردم منت نهاده كه آن حضرت از جنس خود شما است جهتش روشن است ، زيرا وقتى وضع ولادت و زادگاه و اصل و نسب او را دانستند و در كوچكى و بزرگى او را از نزديك مشاهده كردند ، و صداقت و امانت او را دانستند ، و عملى كه موجب نقصى در زندگى او باشد از وى سراغ نداشتند بايد بهتر موجب پذيرفتن سخنان و انقياد آنان در مقابل او گردد .
« عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ »
و زيانى كه در اثر ترك ايمان بشما ميرسد بر وى دشوار و ناگوار است ، و كلبى و ضحاك گفتهاند : يعنى گناهانى كه شما انجام ميدهيد بر وى سخت است ، و قتيبى گفته : يعنى آنچه موجب رنج و زيان شما گردد بر او سخت و دشوار است ، و ابن انبارى گويد : يعنى آنچه موجب هلاكت شما گردد .
« حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ »
حسن و قتاده گفتهاند : يعنى حريص است بر آن كسانى كه ايمان نياوردهاند كه بلكه ايمان آورند .
« بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ »
نسبت بمؤمنان رءوف و مهربان است . و برخى گفتهاند :
« رءوف » و « رحيم » هر دو بيك معنى است ، و رأفت شدت رحمت را گويند . و برخى گويند :
يعنى نسبت بمطيعان رءوف و نسبت بگنهكاران رحيم است ، و يا نسبت بخويشان رءوف و نسبت بدوستان رحيم است ، نسبت به آنان كه او را ديدار ميكنند رءوف و نسبت به آنان كه او را نديدهاند رحيم است .
و بعضى از گذشتگان گفتهاند : خداى سبحان براى هيچيك از پيغمبران دو نام از نامهاى خود را در يك جا جمع نكرده جز براى پيغمبر اكرم - صلى اللَّه عليه و آله - كه فرمود :
« . . . بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ »
و دربارهء خود نيز فرمود :
« إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَؤُفٌ رَحِيمٌ »