كار زار با روم و ترك و ديلم پرسش ميشد اين آيه را ميخواند .
« وَ لْيَجِدُوا فِيكُمْ غِلْظَةً »
و بايد آنها در شما درشتى ببينند . ابن عباس گفته : « غلظت » در اينجا به معناى شجاعت است . و مجاهد گفته : يعنى سختى ، و حسن گفته : يعنى صبر و پايدارى در جهاد ، و معناى آيه اين است كه اينان بايد خلاف نرمش و رقت را كه همان خشونت و سختگيرى است از شما احساس كنند تا جلوگير و مانع آنها گردد .
« وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ »
و بدانيد كه خدا كمك كار و ياور آن كسانى است كه از شرك پرهيز ميكنند ، و كسى كه خدا ياور او باشد احدى بر او چيره و غالب نگردد .
در اينجا دوباره سخن از منافقان بميان آورده فرمايد :
« وَ إِذا ما أُنْزِلَتْ سُورَةٌ . . . »
و چون سورهاى از قرآن نازل گردد ، برخى از اين منافقان از روى انكار ببرخى ديگر گويند :
« أَيُّكُمْ زادَتْهُ هذِهِ إِيماناً »
اين سوره بر ايمان كداميك از شماها افزود ؟ و برخى گفتهاند : يعنى منافقان ( از روى تمسخر ) بمردمان با ايمانى كه دچار ضعف ايمان هستند گويند : اين سوره بر ايمان - يعنى بر يقين و بصيرت - كداميك از شما افزود ؟
« فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَزادَتْهُمْ إِيماناً »
اما مؤمنان با اخلاص گذشته بر ايمانى كه به خدا دارند تصديق بدستورات و فرائض الهى نيز بر آن افزوده گردد ، و اين معنايى است كه ابن عباس كرده است ، و وجه زيادتى ايمان آنها به اين است كه آنان بدانچه قبلا نازل شده بود ايمان داشتند و آنچه نيز اكنون نازل گشته ايمان آورند ( و تصديق كنند )
« وَ هُمْ يَسْتَبْشِرُونَ »
و آنان خورسند گشته و يكديگر را مژده دهند ، و از نزول آن سوره چهرههاشان باز شده و خوشحالند .
« وَ أَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ . . . »
و اما آنان كه در دلشان بيمارى است يعنى ترديد و نفاق است . نفاق و كفرى بر نفاق و كفرشان افزون گردد ، زيرا اينان همانطور كه در سورههاى قبلى شك و ترديد داشتند در اين سوره نيز شك دارند ، و همين معناى افزوده شدن و زيادى است .
و اينكه كفر در اينجا « رجس » - پليدى - ناميده شده از روى مذمت آن و توجه به