و حسن گفته : آنها به حدى رسيدهاند كه هر كه بدان حد برسد دلش يكسره بميرد . « فَهُمْ لا يَفْقَهُونَ » اينان ديگر فرامين خدا و نواهى او را فهم نكنند و دليل هاى او را تدبر ننمايند . سپس بدنبال اين آيات پيغمبر - صلى اللَّه عليه و آله - و مؤمنان را مدح فرموده گويد : « لكِنِ الرَّسُولُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ جاهَدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ » مالهاى خود را در راه خدا و آنچه موجب خوشنودى او است انفاق كنند و با جانهاى خويش با كفار نبرد كنند . و پاداش اين فرمانبردارى آنان از خدا و رسول او همانست كه دنبالش فرمايد : « وَ أُولئِكَ لَهُمُ الْخَيْراتُ » ايشان را است خوبيها يعنى بهشت و نعمتهاى آن . و برخى گفتهاند : خيرات : منافع و مدح و تعظيم در دنيا و ثواب و بهشت در آخرت است . « وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ » و اينان با رسيدن بدانچه ميخواستند كاميابند . « أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ » يعنى مهيا كرده و براى ايشان آفريده است . « جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها » تفسير اين جمله در چند جا گذشت . « ذلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ » اين است كاميابى بزرگ ، و اينكه آن را به لفظ « عظيم » توصيف فرموده بخاطر همان دوام و عزت و شوكت آن است .
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ١١ — صفحة 180
مساهمون: الشيخ الطبرسي
ص١٨٠