تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ سياسى غيبت امام دوازدهم ( عج ) ( فارسي ) — صفحة 199

مساهمون:

ص١٩٩
فعاليت وكلا در دستگاه حكومت آنان را قادر ساخت تا وضعيت اقتصادى و سياسى حكومت را بررسى و مطالعه كرده و ارتباطات ايشان را با استفاده از مقامات ادارى خويش تسهيل كنند . با وجود نفوذ فوق العاده ابن روح به نظر مىرسد فعاليتهاى مسلحانه ديگر شيعيان ، بويژه قرامطه ، او را در وضعيت بحرانى قرار داده باشد . رقباى او اين اعمال را بهانه مىكردند تا او را دستگير كنند . در سال 311 / 923 كاروانى از حجاج بغدادى كه عده‌اى از بستگان خليفه مقتدر در آن بودند در راه مورد حمله و دستگيرى قرامطه قرار گرفتند . اين اقدام موجبات ناراحتى بيش از حد اهالى بغداد را فراهم آورد . چون قرامطه شيعه بودند ، دشمنان شيعه نظير نضر حاجب اين اقدام را بهانه كرده و آن را به صورت حربه‌اى قوى عليه ابن فرات وزير به كار گرفتند . نضر مدعى شد چون ابن فرات شيعه است ، وى قرامطه را تحريك كرده تا به حجاج حمله - ور شوند . علاوه بر آن ، مردم را تحريك كردند تا در ملا عام شعار دهند كه ابن - فرات و پسرش محسن ، قرمطى بزرگ و كوچك‌اند . در سال 312 / 924 ، در نتيجه اين رويدادها ابن فرات و پسرش معزول شدند و سپس بقتل رسيدند ( ( 43 ) ) . شيخ طوسى گزارش مىدهد كه ابن روح در سال 312 / 924 دستگير شد ، ولى دليلى بر زندانى شدن او ارائه نمىدهد . ذهبى ادعا مىكند دستگيرى او در اثر تبليغات آتشين عليه قرامطه صورت گرفت . ابن روح متهم شد كه با قرامطه در تلاش آنان براى تسخير بغداد ، مراوده و مكاتبه داشته است ( ( 44 ) ) . به روايت ابن عريب ، ابن روح به دليل سرباز زدن از تحويل پولهايى كه در اختيار داشت به حكومت ، دستگير شد ( ( 45 ) ) . اين موضوع نشان مىدهد كه بعضى از مقامات دولتى به منظور تسهيل دستگيرى ابن روح وى را به مكاتبه با قرامطه متهم كرده‌اند . به هر حال ، ابن روح پنج سال در زندان خليفه مقتدر بسر برده و در سال 317 / 929 آزاد شده است ( ( 46 ) ) . ابن روح احترام و حسن شهرت خود را بازيافت . نظارت مستقيم خويش را بر فعاليتهاى اماميه تجديد كرد و بار ديگر از سوى اماميه وجوهات دريافت كرد . بسيارى از بستگان وى همچون اسحاق بن اسماعيل ( متوفى 322 / 933 ) ، على بن - عباس ( متوفى 325 / 935 ) و حسين بن على عباس ، مقامات عالى دولتى را در دستگاه