آنها ابو على بن همام ، ابو عبد اللّه بن محمد كاتب ، ابو عبد اللّه بقطانى ، ابو سهل اسماعيل بن على نوبختى ، ابو عبد اللّه وجنا و ديگر رهبران وجود داشتند . آنان از ابو جعفر پرسيدند : « اگر حادثهاى براى شما رخ دهد ، چه كسى جانشين شما خواهد بود ؟ » وى به آنها گفت :
اين ابو القاسم حسين بن روح ابن ابى بحر نوبختى مسئوليت مرا به عهده خواهد داشت و سفير بين شما و صاحب الامر ( امام ) خواهد بود ، زيرا او وكيل آن حضرت بوده و امين و صادق است . از اينرو در امورات خود با او مشورت كنيد ، و در نيازهاى خويش به او تكيه نمائيد ، زيرا به من فرمان داده شده تا آن را اعلام كنم . » ( ( 52 ) ) .
بنا به روايت ديگرى ابن روح و احمد بن جعفر بن متيل در ميان حاضران در اين ديدار قرار داشتند . وكلا فكر مىكردند كه در صورت وفات سفير دوم ، يا جعفر بن احمد بن متيل و يا پدرش بخاطر روابط نزديك با او جانشين وى خواهند بود ( ( 53 ) ) .
اين دو روايت ، هم اسامى وكلاى ارشد بغداد را در حدود سالهاى 5 - 304 / 7 - 916 آشكار مىسازد و هم بر وفات احمد بن اسحاق ، حاجز و قطان كه از زمان نخستين سفير در بغداد بودهاند دلالت دارد ، چنان كه پيش از اين ذكر شد . همچنين بيانگر اين نكته است كه بعضى ديگر از وكلا از زمان نخستين سفير هنوز زنده بوده و به درجات و الا نيز ارتقاء يافته بودند . از اين ميان بقطانى و وجنا را مىتوان نام برد ( ( 54 ) ) .
3 - 2 . رابطه سفير دوم با وكلاى ساير بلاد
ابو جعفر غير از وكلاى بغداد ، وكلاى ديگرى نيز در استانهاى مختلف داشت ، كه واسطه بين شيعيان و امام دوازدهم در استفتائات شرعى و جمعآورى خمس بودند .
وى سه وكيل عمده در عراق داشت . وكيل او در كوفه ، احمد بن محمد زجوزجى بود كه خاندان او اين سمت را از زمان نخستين سفير در اختيار داشتند و همين مسئوليت را در زمان سفير سوم هم عهده دار بود ( ( 55 ) ) . بنا به روايت شيخ طوسى ( ( 56 ) ) و نجاشى ، امام دوازدهم در كوفه با دو تن از خاندان زراره ، يكى بنام محمد بن -