ابن هلال ، بلالى و ابن نضير با آن روبرو بود ، وى فعاليتهاى پنهانى سازمان وكالت را ادامه مىداد و نقش آن را در ميان اماميه گسترش مىبخشيد . در همان حال اقدامات سفير اول را دنبال مىكرد و مىكوشيد تا وجود امام غائب را براى معتمدان اماميه اثبات كند . وى اين عقيده را در ميان اماميه نشر مىداد كه غيبت امام با اراده الهى صورت گرفته و احاديث ائمه ( س ) پيشين مؤيد اين معنا است و او ، ابو جعفر ، سفير راستين امام غائب مىباشد . بعلاوه ، وى مىكوشيد وظايف سفير اول را بدون آنكه مورد آزار دستگاه عباسيان قرار گيرد دنبال كند .
بدين منظور ، اعتقاد عباسيان را به اين فكر كه ، سفير اول آنان را رهنمون ساخته بود كه امام عسكرى ( ع ) بدون جانشين از دنيا رفته ، مستحكم تر مىكرد ( ( 34 ) ) .
وى اميدوار بود كه به اين ترتيب حكومت قانع شود كه ديگر قيامى صورت نمىگيرد ، زيرا اماميه ديگر امامى ندارند كه گرد او جمع شوند و هدايت يابند و بر اين اساس از هر گونه اقدامى عليه شيعيان سست گشتند .
طرح دوگانه ابو جعفر در رابطه با وجود امام غائب را مىتوان در چندين روايت ملاحظه كرد . زمانى شخصى از حمدان موسوم به قلانسى از ابو جعفر دربارهء جانشين امام عسكرى ( ع ) پرسش كرد . ابو جعفر پاسخ داد : « امام عسكرى ( ع ) در گذشت ، لكن جانشينى در ميان شما نهاد كه گردنش شبيه اين است » ( ( 35 ) ) ، و اندازه گردن او را به علامت اينكه پسر امام عسكرى ( ع ) به سن بلوغ رسيده است نشان داد . بنا به گفته صدوق ، وقتى كه عالم معروف ، عبد اللّه بن جعفر حميرى از ابو جعفر درباره پسر امام عسكرى ( ع ) پرسش كرد ، وى همان عبارات را به كار برد ( ( 36 ) ) .
بعلاوه ابو جعفر در زمانى ديگر گفتار زير را براى او بيان كرد :
« صاحب الامر ( امام ) هر سال در مناسك حج شركت مىجويد و مردم را مىبيند و آنان را مىشناسد ، درحالىكه ديگران او را مىبينند و نمىشناسند . »
وى مىافزايد كه امام را در كعبه درحالىكه جامه خانه خدا را در دست گرفته و دعا مىكرد « اى خداوند ، انتقام مرا از دشمنانم بگير » ديده است ( ( 37 ) ) .
با وجود اين ، على رغم آنكه ابو جعفر وجود امام دوازدهم را براى حميرى
تاريخ سياسى غيبت امام دوازدهم ( عج ) ( فارسي ) — صفحة 169
مساهمون: جاسم محمد حسين
ص١٦٩