كردهاى كه آن را به اقتدار بر آن قرار داده و لكن او ضعيف نيست و عاجز نيست و نياز به غير ندارد .
( 1 ) و معنى كلام امام عليه السلام اين است كه خداى متعال قادر است و اين صفت عين ذات اوست و اشياء را به قدرت خارج از ذاتش خلق نكرده است و اينكه همهء صفات كريمه - همانطورى كه در علم كلام دليل آوردهايم - عين ذات اوست . و امام در كلامش بر اين نكته تأكيد كرده است :
« پاك و منزه است كسى كه خلق را به قدرتش خلق كرد و آنچه را كه خلق كرده بود به حكمتش محكم ساخت و با علم خود هر چيزى را در جاى خويش قرار داد . پاك و منزه است آن كه خيانت چشمها را مىداند و از آنچه در سينهها مخفى است آگاه است ، و چيزى مانند او نيست ، و او شنوا و بيناست » « 1 » .
( 2 )
عظمت خالق و صفات او هميشگى است
از جمله بحثهاى مهمى كه امام عليه السلام براى بعضى از اصحابش به آن استدلال كرد قدمت عظمت خالق و صفات اوست :
« خدا به تو علم و خوبى عطا كند ، بدان كه خداى تبارك و تعالى و صفتش هميشه بوده است و اين براى هر عاقلى دليلى است كه نه هيچ چيزى قبل از او وجود داشته و نه چيزى با او شريك بوده است . پس از اقرار عامهء مردم دربارهء اعجاز اين صفت ، براى ما روشن است كه نه چيزى قبل از خداى متعال و نه چيزى با خداى متعال در بقاى او بوده است و قول كسى كه گمان مىكند چيزى قبل از او و يا با او بوده باطل است ، نه به اين دليل كه اگر چيزى در
هامش
( 1 ) همان مأخذ ، ص 137 .