خواست او تمسك جستند . و همانا مردم در اين باب اختلاف كردند ، حتى عدهاى سرگردان و حيران شدند و درخواست رهايى از تاريكى به تاريكى در وصف خداى متعال به صفت خودشان كردند ، پس از حق دور شدند ، و اگر خداى متعال را به صفات خودش وصف مىكردند و مخلوقين را به صفات خودشان ، به فهم و يقين رسيده بودند ، و چون اختلاف كردند در آنچه كه متحيرشان كرده بود ، گيج شدند . و خدا هر كه را بخواهد هدايت مىكند .
( 1 ) سؤال 16 : عمران گفت : اى مولاى من ، گواهى مىدهم كه او همانگونه است كه وصفش كردى ، لكن براى من مسألهاى باقى مانده است .
حضرت فرمود : هر چه مىخواهى بپرس .
عمران گفت : از تو سؤال مىكنم از حكيم ( اللّه ) كه در چه چيزى قرار دارد ؟
آيا چيزى او را احاطه كرده است ؟ آيا از چيزى به چيزى متحوّل مىشود ؟ آيا حاجت به چيزى دارد ؟
جواب سؤال 16 : من به تو مىگويم اى عمران ، پس بفهم آنچه را كه پرسيدى . اين مبهمترين موضوعى است كه مخلوق با آن روبهروست ، اما آن كه عقلش كم است و حلمش دور است او را نمىشناسد ، ولى آنهايى كه عاقل و منصفاند مىتوانند او را بشناسند . اما اول چيز از آن : اگر [ خدا ] آنچه را كه خلق كرده ، براى نياز به آن بوده ، جايز است كه كسى بگويد : او تغيير پيدا مىكند بر طبق آنچه كه خلق كرده است به دليل نياز به آن . به هر حال خداى متعال هيچ چيزى را از روى احتياج خلق نكرده است ، و هميشه ثابت بوده است نه در چيزى و نه بر چيزى ، اما مخلوقات بعضى به يكديگر تمسّك جستند و بعضى در بعضى داخل شدند و از آن خارج شدند ، و خداى متعال به قدرت خود تمام آنها را حفظ كرده است ، و او در چيزى داخل و يا از آن خارج نمىشود ، و حفظ كردن آن او را خسته نمىكند و از نگهدارى آن ناتوان نيست ، و هيچ يك از مخلوقات نمىداند آن چگونه است مگر خداى متعال و
حياة الامام علي بن موسى الرضا ( ع ) ( پژوهشى دقيق در زندگانى امام رضا ع ) ( فارسي ) — صفحة 188
مساهمون: الشيخ باقر شريف القرشي
ص١٨٨